Boekrecensie: Standplaats Jeruzalem

Boekrecensie: Guide to the Golan Heights

Boekrecensie: Guide to the Golan Heights - Aviva Bar-Am en Jisrael Shalem


Guide to the Golan Heights is een boek over natuurwandelingen op de Golan Hoogvlakten in Israël. De prettig leesbare reisgids beschrijft een aantal dagtochten en zogeheten 'roadstops' met gedetailleerde gegevens over het landschap. Voor wie op vakantie gaat naar Israël zijn de Golan Hoogvlakten zeker de moeite waard en biedt deze gids een handige overzicht voor tioels (Hebreeuwse woord voor trektochten) door het natuurlandschap. Een artikel over ecotoerisme.

Recensie van Etsel
Toen ik met twee vriendinnen, Merav en Elyse, een tijdje in kibboets Kfar Blum, in noordoost Galilea, werkte, gingen we vaak 's middags in onze vrije tijd, naar één van de wadi's (droge rivierbedding) op de Golan. Het Banias natuurreservaat was onze favoriete plek. Bij het stromende water en de dichte beplanting zochten we wat verkoeling gedurende de hete zomer.

Tioel (trektocht)

Voor een echte 'hike' gingen we onder meer naar de Yehudia rivier. De lange tocht over de paden, door het water en de diverse klim- en af en toe ook glijpartijen gaven ons werkelijk het gevoel dat we een 'tioel' (trektocht) maakten. We waren overigens niet de enigen op onze trektocht. De tioel is mateloos populair in Israël. Velen pakken vooral in de weekeinden de auto om naar het noorden of het zuiden af te reizen. Allemaal willen ze even weg uit het drukke centrum van het land. Rugzakken volgestouwd met flessen water worden omgehangen, kaarten te voorschijn getoverd en de trip kan beginnen.

De meeste Israëliërs weten wel leuke plekjes te vinden. Dat hebben ze vroeger allemaal op school en in het leger geleerd. Buitenlandse toeristen die echter niet bekend zijn met het 'wadi-lopen' in Israël moeten hun informatie hierover vaak zien te halen uit kleine onopvallende vermeldingen in reisboeken zonder route beschrijvingen. Voor de Golan Heights bestaat er in ieder geval wel een gids; Guide to the Golan Heights en is uitgegeven door de Jerusalem Post.

Vulkanen

Het natuurlandschap van de Golan Hoogvlakten is een denkbeeldig 'museum' van vulkanen zo schrijven de auteurs van de gids, Bar-Am en Shalem. De laatste vulkaanuitbarsting vond zo'n zesduizend jaar geleden plaats. De restanten van de explosies zijn op de Golan te zien, zoals vulkaankegels en kraters. Eén van de meest bijzondere vormen zijn te zien bij de 'Hexagon Pool'. Het zijn zeskantige rotspartijen om een 20 bij 25 meter met water gevuld meertje.

De aanwezige flora en fauna, waaraan de schrijvers ruime aandacht besteden, profiteren van Israëls militaire strategische belangen die ontwikkeling van dorpen, industrie en landbouw in bepaalde delen verbieden. De enorme variëteit van planten ('the Golan may once have been a paradise on earth') bloeit hier -vanwege aanzienlijke hoogteverschillen- langer dan op enig andere plek in Israël. Soorten in het lage gedeelte, aan de oostkust van het Meer van Galilea (210 meter beneden de zeespiegel!) waar een subtropisch klimaat heerst beginnen al aan het einde van de winter te bloeien, terwijl de op hoger gelegen plaatsen groeiende plantsoorten eind april nog steeds in bloesem staan.

In het Golan Archeologisch Museum in Katzrin is een tentoonstelling te zien van prehistorisch leven op de Golan. Olifanten en neushoorns zwierven hier rond; te zien zijn onder andere een olifantentand en resten van een neushoorn van meer dan een miljoen jaar oud. Tegenwoordig zijn wilde zwijnen, jakhalzen, hyena's en gazellen in het gebied te vinden.

Het woeste landschap van de Golan

Tanks

Bij het doorlezen van de gids blijkt hoe rijk het cultuurlandschap van het gebied is. Niet alleen door oorlog gehavende Syrische tanks, ook kanonnen van Napoleons leger zijn te bewonderen. Archeologen hebben restanten van Kanaänietische afgodsbeelden, hellenistische tempels, synagogen, Romeinse steden en Byzantijnse kerken gevonden.

Volgens de Bijbel (Deuteronomium 3:11) liepen in prehistorische tijden reuzen in het Golandgebied rond. De laatste onder hen was Og, koning van Basa (de regio ten oosten van de rivier de Jordaan die de Golan Hoogvlakten omvat). Zouden deze reuzen de mysterieuze stenen cirkels (Rujm el-hiri, wat 'de voet van de kat' in het Arabisch betekent) hebben neergelegd?

Wie nog mocht twijfelen aan het Joods historisch recht de Golan te bezitten doet er goed aan de Gamla en Gilbone natuurreservaten, of het historisch museum in het Talmoedische dorp Katzrin te bezoeken.

Natuurreservaten

Behalve de aandacht die de schrijvers geven aan het boeiende mozaïek van het natuur- en cultuurlandschap, verwijzen ze naar de noodzaak het land te beschermen. "Zie Mijn mooie wereld. Alles is geschapen voor het welzijn van de mens. Bescherm het goed, want als eenmaal schade is toegebracht kan het niet meer worden hersteld", aldus een midrasj (uitlegging).

Het Departement van Natuurreservaten is sinds 1963 nauw betrokken bij landschapsconservering. Deze oefent controle uit over de natuurgebieden in Israël. Het land kent 373 natuurreservaten. Een andere organisatie is de Vereniging voor Natuur Bescherming (SPNI) in Israël. Deze houdt zich onder andere bezig met voorlichting over natuurbescherming en markeert de paden in de reservaten.

De auteurs adviseren een kaart te kopen die door de SPNI is vervaardigd. Toch zou het prettig zijn geweest als bij de routebeschrijvingen een kaartje zou zijn weergegeven. De lezer moet nu slechts genoegen nemen met een summier schetsje aan het begin van het boek.

Tot slot worden er handige tips en adviezen gegeven (bijvoorbeeld de naam en telefoonnummer van de man die de sleutel heeft van het museum in kibboets Gadot). Eén advies ontbreekt echter, namelijk de Israëlische regering te doen verzoeken dit mooie natuurgebied niet op te geven.

\het woeste landschap van de Golan

Boekrecensie: The Israel test

Boekrecensie: The Israel test - George Gilder



The Israel test is een boek uit 2009 geschreven door George Gilder (niet-Joods). Hij beschrijft het geval van Israël die strijd tegen barbarij, jaloersheid en dood overwint door middel van civilisatie, creativiteit en leven. Het boek geeft een aardig (niet-Joods) inzicht hoe Israël en ook de Joden in het algemeen ondanks de confrontatie met vijanden toch in staat zijn zich te ontwikkelen. Israël dient als voorbeeld voor de andere landen in de wereld, "tot een licht der natiën" (Jesaja 42:6).



Gegevenstitel: The Israel test

auteur: George Gilder

jaar: 2009

uitgever: Richard Vigilante

ISBN: 978-0-9800763-5-6

Inhoud boek 'The Israel test'

In zijn boek beschrijft Gilder Israël als een wereldleider van de civilisatie, technologische en wetenschappelijk vooruitgang. Israël, met slechts zeven miljoen inwoners, hoeft alleen de VS voor zicht te dulden als het gaat om hi-tech economie. Het land is het symbool geworden van vrijheid. Desondanks is Israël het meest gehate land ter wereld juist vanwege de prestaties die het verricht, vanwege het succes, vanwege de vrijheid en omdat Israël gewoonweg een goed land is. Volgens Gilder komt de haat tegen Israël en eigenlijk ook tegen de VS vanwege de kapitalistische vrijheid. De vijanden van de Joden, de Nazi's en de communisten, beschuldigden de Joden ervan kapitalistische parasieten te zijn. Later zijn ook moslims de Joden zo gaan zien, bijvoorbeeld Jasser Arafat en Osama Bin-Laden. Ongeacht waar Joden succes behalen, ontstaat jaloezie en wrok. Joden hebben een belangrijke rol gespeeld in de wetenschap en de rijkdom in de wereld. Ze hebben aan de basis gestaan van de quantum theorie, de nucleaire en computer wetenschap die er voor gezorgd hebben dat het Westen de Tweede Wereldoorlog en de Koude Oorlog won. In Israël bevindt zich de concentratie van Joodse kennis die wrok veroorzaakt bij de omliggende landen. Tegenover het de commerciële en technologische creativiteit van Israël, staat de terreur van de Arabische landen en de Palestijnen. Het conflict tussen Israël en de Arabische landen is er één tussen civilisatie en barbarij. Mocht Israël ooit van de kaart worden geveegd dan betekent dit automatisch verlies voor het vrije Westen. De Israël test is de test van onze eigen wil te triomferen over de vijanden die ons haten. Gilder vraagt zich af aan welke kant u staat: die van de civilisatie of die van de barbarij?

Mening Etsel over 'The Israel test'

Voor een niet-Jood zijn de huidige prestaties van Israël en de Joden en de wrok daartegen wat moeilijk te verklaren. Maar voor degenen die op de hoogte zijn van de Tenach weten al dat dit in vroegere tijden voorkwam. Zo kennen we het verhaal van Abraham en Izaäk die waterbronnen groeven. De waterbronnen die Abraham had gegraven werden door de Filistijnen uit wrok weer dichtgegooid. Later werden de waterbronnen door Izaäk weer opnieuw gegraven. Ook het verhaal van de Joden in Egypte spreekt boekdelen. Eerst werden ze door de Egyptenaren verwelkomd en kregen een eigen stuk land, Goshen. Later ontstond jaloezie bij de Egyptenaren en maakten ze de Joden tot slaven. De hele Joodse geschiedenis laat eenzelfde patroon zien: eerst worden Joden met open armen ontvangen, maar zodra er succes komt ontstaat afgunst die uiteindelijk leidt tot vervolgingen.

De visie van Gilder dat de wrok tegen Israël en de Joden komt vanwege de kapitalistische vrijheid, kunnen we maar gedeeltelijk onderschrijven. Dat zou suggereren dat het westen altijd positief zou staan tegenover de Joden en Israël omdat daar ook kapitalistische vrijheid heerst. We zien echter allemaal gebeuren dat het westen juist steeds kritischer op Israël wordt. Steeds meer mensen gaan Israël zien als het bron van het kwaad. Het oude antisemitisme dat Europa zo lang teisterde begint langzaam weer de kop op te steken. In het begin was er nog bewondering voor de jonge staat Israël, zeker na de Holocaust. Maar die bewondering is geluwd ondanks dat Europa meer kapitalistische vrijheid heeft dan ooit. Gilder redeneert teveel vanuit het gezichtspunt van de VS die veel positiever tegenover Israël staat dan Europa. In dat geval klopt zijn theorie (nog) wel. Maar ook de eeuwige steun van de VS is lang niet zeker.

Onze Israël test is toch meer gebaseerd op de Joodse manier van naar de geschiedenis kijken. De Joodse wijze Nachmanides zei: de acties van de vaderen zijn een teken voor de kinderen. Joden zien de geschiedenis als een herhaling van cycli. Dit gebeurt zowel op micro- als macro-niveau. De patronen zijn in de Joodse Bijbel uitgezet. De handelingen van de voorvaderen zijn een rolmodel voor de generaties die daarna komen in de Joodse geschiedenis. De bestemming van het Joodse volk wordt geopenbaard in de Joodse Bijbel. Leren uit het verleden is cruciaal voor de toekomst. Het gaat dus niet alleen om de feiten, maar ook om de lessen die uit het verleden getrokken kunnen worden. De haat tegen de Joden bestond al ten tijde van de Bijbel, dus ver vóór de kapitalistische vrijheid. En de Joden weten -op grond van de geschiedenis van de voorvaderen- hoe daar mee om te moeten gaan. De enige manier om te overleven is vast te houden aan de Tora en dat is meer dan alleen creativiteit, civilisatie en leven. De Tora is de basis die God aan het Joodse volk heeft meegegeven. Daarmee zal het kwaad overwonnen worden. In Deuteronomium 11:13-17 staat:
"Indien gij nu aandachtig luistert naar de geboden die ik u heden opleg...dan zal Ik de regen voor uw land op zijn tijd geven...zodat gij uw koren en uw most en uw olie kunt inzamelen...zodat gij kunt eten en verzadigd worden. Neemt u er voor in acht, dat uw hart zich niet laat verlokken zodat gij afwijkt...de bodem zijn opbrengst niet geeft en gij weldra te gronde gaat in het goede land, dat de Here u geven zal." Alleen door het pad van God te volgen kan Israël overeind blijven. Uiteindelijk zullen de andere landen Israëls voorbeeld volgen en zal het kwaad voor altijd de wereld uit zijn.

Boekrecensie: Wat is er mis gegaan? - Bernard

Boekrecensie: Wat is er mis gegaan? - Bernard Lewis

'Wat is er misgegaan?' is een boek uit 2002 van de beroemde islamoloog Bernard Lewis (foto). Hij behandelt hierbij de in het westen politiek incorrecte vraag: wat is er misgegaan met de islam? Hoewel er in het westen misschien een taboe op licht, wordt deze vraag door Arabieren, Turken en moslims wel regelmatig gesteld. Hoe kwam het dat deze hoge cultuur haar dominantie kwijtraakte?



Gegevenstitel: Wat is er misgegaan?

auteur: Bernard Lewis

jaar: 2002

uitgeverij: De Arbeiderspers

ISBN: 90-295-2811-7

Inhoud van het boek 'Wat ging er mis?'

In de loop van de twintigste eeuw werd duidelijk dat er iets grondig mis was gegaan in de islamitische wereld. Vergeleken met de christelijke wereld was het arm, zwak en onderontwikkeld. Degenen die binnen de moslimwereld wilde moderniseren (door hervorming of revolutie) concentreerden zich op drie gebieden:leger – dit leverde grote nederlagen op;

economie – geen welvaart vanwege corrupte economieën en afhankelijk van één grondstof (olie) die uitgeput raakt;

politiek – wispelturige dictators die alleen modern zijn in hun methoden van onderdrukking en indoctrinatie.
Oplossingen zoals wapens, fabrieken, scholen en parlementen hebben geen vooruitgang gebracht. De islamitische landen werden zelfs ingehaald door landen uit Oost-Azië.

Wat was de oorzaak van de achteruitgang? Er zijn verschillende antwoorden op gevonden:Anderen de schuld geven. Het begon bij de Mongolen die in het Midden-Oosten infiltreerden. Maar dit was geen goed excuus, want de culturele prestaties kwamen juist nadat de Mongolen waren binnengevallen.

Opkomst nationalisme. Zo konden Turken en later Fransen, Britten en Amerikanen de schuld krijgen. Dit was echter ook niet logisch omdat landen als Singapore en Hong Kong ook Britse koloniën waren die zich wel wisten te ontwikkelen.

De Joden, vooral met de oprichting van de Joodse staat. Het was vernederend dat verachtelijke Joden tot zoiets in staat waren. Het Europese antisemitisme deed zijn intree in het Midden-Oosten. Toch is dit vreemd omdat de Joden elementen van de christelijke en islamitische culturen naar Israël gebracht hadden.
In plaats van anderen de schuld te geven is het intelligenter de schuld bij zichzelf te zoeken. Dat wil niet zeggen om de schuld bij de islam zelf neer te leggen omdat die in het verleden juist voorop liep op de eerder genoemde gebieden: leger, economie en politiek. De vraag die gesteld moet worden is wat de moslims met de islam hebben gedaan? Volgens fundamentalisten is men van de islam afgeweken. Modernisten en hervormers stellen juist dat te lang vast is gehouden aan de oude gewoonten en de inflexibiliteit.geen scheiding van kerk en staat;

inferieure positie van de vrouw;

uitputten van de mijnen met edel metalen dat samenviel met de ontdekking en exploitatie door Europa van de grondstoffen;

afwezigheid van wagens met wielen.
Sommige oplossingen zijn terzijde geschoven zoals socialisme en nationalisme. In een aantal landen bestaat nog wel een combinatie van die twee: nationaal-socialisme. Het enige wat die bereikt hebben is dat de machthebbers aan de macht bleven. Andere oplossingen waren de Iraanse revolutie en de seculiere democratie van Turkije.

Ondertussen gaat het zoeken naar de schuldige gewoon door en probeert men de aandacht van de bevolking af te leiden. Het gebrek aan vrijheid is echter cruciaal aan de problemen. Het Midden-Oosten zal nog veel hobbels moeten nemen.

De Engelse editie van 'Wat ging er mis?'

Mening Etsel over het boek 'Wat ging er mis?'

Dit boek geeft een goed inzicht in de problematiek van het Midden-Oosten. Hoewel het Midden-Oosten een potentieel rijk gebied is met veel olie, is het door gebrek aan vrijheid niet in staat geweest zich goed te ontwikkelen. Helaas hebben de inwoners veelal de schuld gelegd bij buitenstaanders. Het sterkst komt dat momenteel naar voren in het Israëlisch-Arabisch conflict en de afkeer van de moslims tegen het westen. Een figuur als Osama Bin Laden weet op 'voortreffelijke' wijze de schuld van de achterstand van de moslims te leggen bij het westen. Hij is van mening dat de enige oplossing is de terugkeer naar de oude islamitische gewoonten met behulp van geweld. Hetzelfde zie je bij het Israëlisch-Arabisch conflict. Ook hier proberen de Palestijnen de oplossing te zoeken door terug te keren naar de rigide islamitische gewoonten. Door zich dus af te zetten tegen de buitenwereld en die zelfs de schuld te geven van hun ellende wordt echter een oplossing geblokkeerd.

Met dit boek heeft Bernard Lewis precies aangegeven waar de problematiek ligt: de schuld geven aan buitenstaanders. Zolang de moslims niet bij zichzelf te rade gaan zullen zij geen vooruitgang boeken. Overigens is dit ook precies wat het Jodendom leert. Altijd moet de mens eerst naar zichzelf kijken: Waar ben ik de fout in gegaan? Waar heb ik gezondigd? Alleen zo is spirituele groei mogelijk. En met spirituele groei komt ook de materiële groei. In dat opzicht zouden moslims veel van Joden kunnen leren. Het is bijzonder spijtig dat velen van hen juist Joden haten en niets van hen willen leren.

Boekrecensie: Irak toen en nu.

Boekrecensie: Irak toen en nu - John King

'Irak toen en nu' maakt deel uit van de reeks 'Het Midden-Oosten'. Het boek is geschreven door John King. Irak ligt in het centrum van de politieke aandacht van de Verenigde Staten en haar bondgenoten in het Midden-Oosten. Het boek tracht antwoorden te geven op vragen zoals: hoe is het conflict met het westen ontstaan; waarom viel de VS Irak binnen; en welke invloed heeft het op de rest van het Midden-Oosten. Uiteraard komt ook Saddam Hoessein aan de orde.

Gegevenstitel: Irak toen en nu

auteur: John King

jaar: 2006:

uitgeverij: Ars Scribendi – Etten Leur

ISBN: 9054959606

Inhoud van het boek 'Irak toen en nu'

Irak ligt in een gebied dat vroeger bekend stond als Mesopotamië, een land waar enkele van de oudste menselijke nederzettingen zijn gevonden. Het land kent twee grote rivieren: de Tigris en de Eufraat. Na de stichting van de islam veroverden de islamitische Arabieren Irak in het jaar 637. In de dertiende eeuw waren de Mongolen de baas in Irak. Tijdens de Eerste Wereldoorlog kwam het Arabisch nationalisme opzetten. Toch bezetten de Britten nog lange tijd Irak. Er kwam wel een constitutionele monarchie. Tijdens de coup van Kassem in 1958 werden de koning en een aantal politici gedood. Kassem kwam al snel in conflict met het westen. Vanaf 1968 kwam de Baathpartij aan de macht. Eerst was er president Bakr en later Saddam Hoessein. Hoesein werd ook secretaris-generaal van de Baathpartij en voorzitter van de Revolutionaire Commandoraad en opperbevelhebber van het leger. De olievoorraden zorgden er voor dat de bevolking gratis onderwijs en gezondheidszorg kreeg. In 1980 raakte het land verwikkeld in een oorlog met Iran die acht jaar duurde. In 1990 vond de invasie in Koeweit plaats. Dit kwam omdat Irak schulden had bij Koeweit en Saddam vond dat Koeweit de olieprijs drukte. In 1991 wordt Irak uit Koeweit verdreven door de Verenigde Staten. Na de oorlog werd resolutie 678 aangenomen: Irak moest de grens van Koeweit erkennen, verboden wapens opgeven en herstelbetalingen doen aan Koeweit en andere landen. In de periode 1991-2002 werden no-fly zones ingesteld om te voorkomen dat vliegtuigen de Iraakse troepen zouden helpen in hun strijd tegen de Koerden en de sjiieten. In dezelfde periode waren er sancties en inspecties. Er werden nooit massavernietigingswapens gevonden. Op 11 september 2001 vonden de aanslagen op de Twin Towers plaats. Hoewel Irak daarvan niet beschuldigd werd, voerde de VS de druk op Irak op. De VS wilde af van Saddam Hoessein. Op 20 maart 2003 begon een aanval op Irak. Na de invasie bleek er veel verdeeldheid te zijn tussen de verschillende bevolkingsgroepen: Soennieten, Koerden en sjiieten. Er kwam veel verzet tegen de Amerikaanse aanwezigheid in Irak. In 2005 kwam er een overgangsregering. De toekomst van Irak is afhankelijk van de veiligheid. Met geweld zal het moeilijk zijn de olie-industrie te herstellen en dat belemmert de heropbouw.

Mening Etsel over het boek 'Irak toen en nu'

Dit is een helder overzichtelijk boekje waarin de moderne politieke geschiedenis van Irak in een notendop wordt behandeld. Het boek is bestemd voor de jeugd, maar kan zeker ook gebruikt worden door volwassenen die een overzichtelijk naslagwerkje willen hebben. Uiteraard is verdere studie noodzakelijk om goed te begrijpen wat er in Irak is gebeurd. Het boek is redelijk objectief geschreven. Het geeft niet echt een oordeel over de Amerikaanse invasie in Irak. Wel wordt gemeld dat andere landen er kritisch over waren. Hoe het verder met Irak gaat is totaal onduidelijk. Er is nu wel een Iraakse regering, maar die wordt nog steeds geconfronteerd met bloedige aanslagen. Als het land opnieuw in de greep komt van een dictator is de westerse strijd in feite voor niets geweest.

Boekrecensie: Als er een paradijs bestaat

Boekrecensie: Als er een paradijs bestaat - Ron Leshem

In 2000 trok het Israëlische leger zich terug uit Zuid-Libanon. Het had daar 18 jaar gezeten sinds de inval in 1982. Het voerde eerst strijd tegen de PLO en verjaagde die. Later vulde Hezbollah het gat en bond deze de strijd aan tegen Israël. Over de laatste jaren van die periode gaat het boek 'Als er een paradijs bestaat' van Ron Leshem. Een roman over het wel en wee van de moderne oorlogsvoering waar strijd afgewisseld wordt door verveling.

Gegevenstitel: Als er een paradijs bestaat

auteur: Ron Leshem

jaar: 2008

uitgeverij: Meulenhof

ISBN: 9789029080286

Inhoud boek 'Als er een paradijs bestaat'

Erez is compagnieleider in het Israëlische leger. Hij is met zijn mannen gelegerd in het middeleeuwse fort Beaufort dat een belangrijke uitkijkpost is in Libanon. Vanwege de hoge ligging is het een makkelijk doelwit voor Hezbollah. Constant wordt de fort aangevallen met raketten. Na 18 jaar houdt Israël het voor gezien en trekt zich terug. Zes jaar later moest het weer terugkeren om strijd te voeren tegen Hezbollah. In het boek komt de strijd tussen Israël en Hezbollah aan de orde. Maar ook de verveling waarmee de soldaten soms dagenlang te maken hebben. Die tijd wordt vooral gespendeerd aan het praten en fantaseren over seks.

Ron Leshem heeft dit boek kunnen schrijven op basis van gesprekken die hij voerde met soldaten als oorlogsverslagever. Die soldaten vertelden hem wat er allemaal gebeurde bij Beaufort. Leshem maakte er vervolgens een roman van. Het boek kreeg de Sapir-prijs, de belangrijkste literarire onderscheiding in Israël. Ook werd een film gemaakt van het boek: Beaufort.

Stukje tekst
'Ja,' zei hij. 'Ik ben een van die degelijke figuren die vindt dat de instandhouding van de veiligheidszone in Zuid-Libanon van essentieel belang is om de nederzettingen in Noord-Israël te beschermen tegen de groeiende bedreiging die Hezbollah heet. En Beaufort, de heerschappij over Beaufort, met zijn topografische hoogte, is nou net datgene wat verschil maakt. We hebben jullie niet voorgelogen toen we zeiden dat wij geloven dat onze aanwezigheid hier voorkomt dat de terroristen Kirjat Sjmona naderen en we logen niet toen we zeiden dat door de terreur die op de voorpost gericht is en niet op de grens bij Metullah, er burgerlevens gered zijn. Daar geloven we in. Ik tenminste wel. Ik ben bang. Ik heb er geen idee van wat er de dag erna zal gebeuren.' Dat is wat hij zei. 'Maar wie weet, misschien vragen we ons naderhand, als alles achter de rug is, wel af waarom we niet jaren eerder aan een terugtrekking hebben gedacht. Hoe het kwam dat we ons bezighielden met tactiek, zonder strategie. Het is niet eenvoudig. Helemaal niet.'

Mening Etsel over boek 'Als er een paradijs bestaat'

Het is gelukkig geen anti-oorlogsboek geworden. Niet dat in dit boek het soldatenleven wordt geroemd, maar er wordt tenminste geen zinloze kritiek op Israël geleverd als zou het verblijf in Zuid-Libanon zinloos zijn geweest. Wel vraagt de auteur zich af of terugtrekking niet eerder had gekund. Maar inmiddels hebben we gezien dat in 2006 het conflict opnieuw oplaaide. En het is allerminst zeker dat in de toekomst niet opnieuw een confrontatie tussen Hezbollah en Israël zal plaatsvinden. In dat op zicht kan zelfs betwijfeld worden of de terugtrekking uit Libanon überhaupt wel verstandig is geweest.
Leshem weet goed weer te geven wat de soldaten voelen. Hoe absurd oorlog is blijkt wel uit het stukje waarin na een aanval van Hezbollah de Israëlische soldaten opzoek gaan naar het hoofd van hun collega. Ron Leshem geeft een compleet beeld van het leger waarin niet-religieuze Joden samen vechten met religieuze Joden. Zelfs religieuze Joden hebben moeite om niet aan seks te denken in tijden van verveling. Anderzijds is er toch ook wel respect van de niet-religieuze Joden voor de gebeden die worden opgezegd.
Het boek beschrijft alleen de oorlogssituatie door een Israëlische bril bekeken. Hoe de Libanese bevolking eronder lijdt wordt niet aangeroerd. Dat kan voor lezers een minpunt zijn. Maar Leshem heeft verder niet bedoeling gehad om de hele oorlog te beschrijven. Meer gaat het om het leven van de soldaten, hun angsten en verveling. Gelet op de negatieve publiciteit die Israëlische soldaten veelal ontvangen in de media en de meeste mensen geen idee hebben wat de soldaten allemaal meemaken en hoe ze dit ervaren, is dit boek zeker een aanwinst.

Boekrecensie: Standplaats Jeruzalem

Boekrecensie: Standplaats Jeruzalem / Al Quds - N. de Visser



In 2008 kwam freelance journaliste Nadette de Visser met een een boek over het Israëlisch-Palestijns conflict. Het boek heet 'Standplaats Jeruzalem / Al Quds'. Al snel wordt haar duidelijk hoezeer haar perspectief op het conflict aan veranderde omstandigheden onderhevig is. Ze zegt dus geen partij te kiezen voor Israël of de Palestijnen, maar meer beïnvloed te worden door de situatie. Dat in ogenschouw nemend heeft ze een aardig boek geschreven.



Gegevenstitel: Standplaats Jeruzalem / Al Quds

auteur: Nadette de Visser

jaar 2008

uitgeverij: KIT

ISBN: 978-90-6832-599-7

Over de auteur Nadette de Visser

Nadette de Visser is freelance journaliste. Voor het schrijven van dit boek heeft ze drie jaar in West- en Oost-Jeruzalem gezeten.

Inhoud boek 'Standplaats Jeruzalem / Al Quds'

Het boek bestaat uit twee gedeelten. Het eerste handelt over West-Jeruzalem als standplaats. Hier heeft zij voornamelijk contact met de Israëliërs. Het tweede deel gaat over Al Quds, de Arabische benaming voor Jeruzalem. Hier (Oost-Jeruzalem) gaat ze voornamelijk met Palestijnen om. Overigens is het een beetje verwarrend te denken dat in Oost-Jeruzalem alleen maar Palestijnen wonen. Er wonen hier ook vele duizenden Joden.

Jeruzalem
In het begin van het boek denk je dat het een politiek getinte inhoud heeft. Het gaat meteen al over bomaanslagen en een actie van het Israëlische leger in Jenin. Maar gaandeweg komen ook andere zaken aan de orde zoals een filmfestival, de charedische (ultra-orthodoxe) Joden, en de Samaritanen. Overigens niet alle zaken die handelen over de religieuze Joden kloppen. Zo stel ze dat Pesach het belangrijkste Joodse feest is. Maar feitelijk gezien is dat Jom Kippoer (Grote Verzoendag). Maar goed het hangt ook een beetje van de definitie van feest af. Pesach is natuurlijk wel een belangrijk familiefeest. Pas op het einde van het eerste deel komen weer politieke zaken aan de orde. Er wordt niet al teveel geoordeeld over de Israëlische politiek. Een klein stukje over Jenin waarbij De Visser meent dat het onverstandig is van Israël om geen pers toe te laten. Ook uit ze kritiek op het moeizaam verstrekken van perskaarten.

Al Quds
Deel twee beschrijft het verblijf van Nadette de Visser in Oost-Jeruzalem. Na een stuk over de positie van de vrouw binnen de Palestijnse maatschappij, gaat het al snel over politiek (de geschiedenis van de bekende Palestijnse families Nusseibeh en Husseini; de aanval op Sjeik Yassin, etc.). Opvallend is dat in dit gedeelte van het boek de auteur veel meer stelling neemt tegen op optreden van Israël dan in het eerste deel van het boek. Ze kiest meer de kant van de Palestijnen. Maar misschien komt dat wel omdat de strijd nu anders door haar wordt beleefd. Ze spreekt nog in Haifa met de schrijver A.B. Yehoshua over de belangrijke functie van de taal in het conflict. Ook verblijft ze vier dagen in Gaza. Ze beschrijft de interne strijd in Gaza, de grensovergang en de terugtrekking van Israël uit Gaza.

Objects in Conflict
Tot slot nog aandacht voor een tentoonstelling dat Nadette heeft georganiseerd 'Objects in Conflict'. Het gaat om een tentoonstelling van verhalen die De Visser heeft georganiseerd. Dit werd gedaan aan de hand van objecten begeleid door het individuele verhaal van de eigenaar (Palestijns of Israëlisch), verwoord in zijn of haar woorden.

Epiloog
In het epiloog beschrijft De Visser nog het verschil tussen het veilige Nederland en het onveilige Midden-Oosten. Nederland is saai als je terugkomt uit het Midden-Oosten. Maar veiligheid is een relatief begrip. Wanneer je 's avonds in Amsterdam over straat loopt heb je een onveiliger gevoel dan in Jeruzalem waar de sociale controle weer groter is.

Mening Etsel over 'Standplaats Jeruzalem / Al Quds'

Het is moeilijk om een objectief boek te schrijven over het Israëlisch-Palestijns conflict. Nadette de Visser heeft haar best gedaan, maar toch is het haar niet helemaal gelukt. Geen schande natuurlijk, want ieder ervaart het conflict op haar/zijn eigen wijze. Ze geeft ook zelf al aan dat ze beïnvloed wordt door de veranderende omstandigheden in het conflict. Dat mag zo zijn, toch vind ik dat ze te weinig gekeken heeft naar de zaken waar het werkelijk om draait. Natuurlijk mag je medelijden hebben met het Palestijnse leed. Elke mens die gedood wordt is op zich een tragedie, laat daar geen misverstand over bestaan. Maar tot hoever mag je gaan in het opbrengen van begrip voor de Palestijnen? Wanneer je niet alleen naar het lijden van de Palestijnen kijkt maar ook naar hun motieven, dan moet je toch wel constateren dat de Palestijnse leiders geen ander doel hebben dan het verjagen van Joden en het stichten van een islamitische dictatuur. De Palestijnse strijd gaat zowel ten koste van de Joden als de Palestijnen zelf. Al zou Israël zich terugtrekken (zoals De Visser ook schrijft over de eenzijdige terugtrekking uit Gaza), dan nog zal er voor de gemiddelde Palestijn weinig vrijheid zijn. In een gebied als Gaza duldt Hamas bijvoorbeeld geen enkele tegenspraak. En wie wint hier dan bij? Slechts de machthebbers. In dat opzicht is het boek van De Visser enigszins naïef en zonder diepte geschreven. Een ander voorbeeld is de beschrijving van de grenspost Erez. Natuurlijk is deze overgang tussen Gaza en Israël geen prettige plek. Het is goed dat Nadette de Visser daar haar negatieve gevoelens over uit zoals ze die heeft ervaren (erg lang wachten in de hitte terwijl soldaten met geweren op haar richten). Jammer is echter dat ze niet veel meer naar de oorzaak kijkt. Waarom geen begrip tonen voor de Israëlische soldaten die als enorme verantwoordelijke taak hebben te voorkomen dat er een zelfmoordterrorist doorslipt? Hoe zullen deze soldaten zich voelen als achteraf blijkt dat dat via hun grenspost een zelfmoordterrorist Israël wist binnen te komen en 15 mensen wist op te blazen? Zoiets zou toch vreselijk zijn?

Toch wil ik het boek niet helemaal de grond in boren. Het is een eerlijk verslag van een integere freelance journaliste die haar gevoelens over het conflict (die ik anders ervaar) heeft opgeschreven. Het boek is ook prettig om te lezen. Je verveelt je geen moment. En gelet op de vele anti-Israëlische literatuur die momenteel in Nederland op de markt is, valt dit boek reuze mee. Nee, het is niet mijn visie maar daar kan ik in dit geval wel mee leven.

(C) 2005 - Alle rechten voorbehouden

Deze pagina afdrukken