Boekrecensie: Olie in het Midden-Oosten – John King

In de reeks Het Midden-Oosten is het boek 'Olie in het Midden-Oosten' uitgebracht in 2006. Het boek is geschreven door John King. Omdat olie een belangrijke grondstof is voor de wereld en een groot deel van de politiek in het Midden-Oosten bepaalt, is dit dunne boekje -dat geschikt is voor de jeugd en andere geïnteresseerden- een welkome aanwinst. Er wordt een duidelijk overzicht gegeven van de geschiedenis van de olie in het Midden-Oosten en de ontwikkeling daarvan op het gebied.

Gegevenstitel: Olie in het Midden-Oosten

auteur: John King

jaar: 2006

uitgeverij: Arsscribendi – Etten-Leur

ISBN: 90-5495-957-6

Inhoud van het boek 'Olie in het Midden-Oosten'

Olie vormt een belangrijke grondstof voor de hele wereld. De economieën zijn er van afhankelijk geworden. Olie wordt niet alleen gebruikt voor brandstof, maar ook voor heel wat andere producten zoals plastic, medicijnen, kunstmest, verf, kleurstoffen, etc. In dit boek komen o.a. De volgende vragen naar voren:Wat is de invloed van olie op de ontwikkeling van het gebied?

Hoe komen de inkomsten ten goede aan de bevolking?

Is olie de belangrijkste oorzaak van de conflicten in het Midden-Oosten?
Het boek biedt de lezer een historische achtergrond bij de huidige situatie in het Midden-Oosten. Op helder en bondige wijze wordt verslag gedaan. De deskundige teksten worden gecombineerd met citaten, statistieken, landkaarten en foto's.

Hoe belangrijk olie als oorzaak is voor conflicten in de regio bewijst wel het eerste hoofdstuk van het boek. Daarin wordt de Iraakse inval in Koeweit behandeld. Redenen voor de aanval is dat Irak geld heeft geleend van Koeweit voor de oorlog tegen Iran (1980-1988) en dit niet wil terug betalen. Koeweit zou bovendien volgens Irak teveel olie produceren, waardoor de olieprijzen dalen en Irak minder verdient. Ten slotte zou Koeweit geld stelen uit een Iraaks olieveld op de grens. De daarop volgende hoofdstukken wordt de geschiedenis van de ontdekking van olie en het verspreiden van de olie-industrie verteld. Opvallend genoeg is de VS in eerste instantie de grootste olieproducent. Maar deze plek zouden ze snel verliezen aan het Midden-Oosten. Westerse landen zoals Engeland en de Verenigde Staten hebben een grote vinger in de pap bij de ontwikkeling van de olie-industrie in het Midden-Oosten. De VS heeft vooral belangstelling voor de olie in Saoedi-Arabië. Toch is het voor de VS vaak op eieren lopen omdat het ook een grote bondgenoot is van Israël. Dat pikken de Arabische landen niet en in 1973 komt dan ook een grote olieboycot tegen het westen. Ook worden vanaf de jaren 1970 de olie-producerende landen eigenaar van de oliemaatschappijen. Daarmee komen de inkomsten nog lang niet altijd terecht bij de lokale bevolking. In Saoedi-Arabië verkrijgen de heersers een immense persoonlijke rijkdom. Toch profiteren de gewone burgers ook van de gratis gezondheidszorg en scholing de de koning hen biedt. In landen als Iran en Irak wordt de bevolking er ook beter van omdat het geld in handen komt van de regeringen. Conflicten met olie komen er door de figuur Saddam Hoessein van Irak. Dat begint al met de oorlog tegen Iran en later tegen Koeweit. Ook Iran levert tegenwoordig problemen op maar dan meer vanwege kernenergie die het land nodig schijnt te hebben. Maar het westen denkt dat het land kernwapens wil maken. Hoewel de wereld nog steeds erg afhankelijk is van olie, zal deze grondstof toch een keer opraken. Er zijn dan alternatieve energiebronnen nodig om de wereld van energie te voorzien. Mochten deze de olie gaan vervangen dan zal het afgelopen zijn met de macht van het Midden-Oosten. Als de oliestaten geen andere industrie ontwikkelen zullen ze in armoede vervallen. Voor een land als Israël is het inderdaad te hopen dat de wereld minder afhankelijk wordt van olie zodat het minder politieke druk hoeft te vrezen.

Mening Etsel over het boek 'Olie in het Midden-Oosten'

Dit boek hebben we met veel interesse gelezen. Ondanks de beperkte inhoud van het werkje worden toch alle hoofdzaken behandeld. Het is neutraal geschreven en Israël ligt niet onder vuur (Israël wordt alleen genoemd in verband met de oliecrisis van 1973). De belangrijkste hoofdstukken vinden we de onderwerpen waarin ingegaan wordt op de gevolgen van de oliewinning voor de lokale bevolking en over de toekomst van de oliewinning. Hoewel in sommige landen de bevolkingen een hogere levensstandaard hebben gekregen (Iran en Irak) moet helaas geconstateerd worden dat veel geld verdwijnt in de zakken van een paar enkelingen. Dit heeft de ontwikkeling van de gebieden aanzienlijk vertraagd vooral op politiek gebied waarbij alle olielanden nog steeds een dictatuur kennen. Opvallend is trouwens dat in de media de problematiek in het Midden-Oosten veel meer gericht is op het Israëlisch-Palestijns conflict dan op de onrechtvaardige verdeling van de rijkdom in deze landen. Wanneer we weten dat sinds de jaren 1970 alle oliemaatschappijen in handen van de landen zelf zijn gekomen en de bevolking dus had kunnen profiteren van de rijkdom dan zou er nu veel minder onrecht en verdeeldheid zijn geweest in de regio. Met alle oliedollars had bijvoorbeeld het Palestijns vluchtelingenprobleem grotendeels kunnen worden opgelost. Ook zou de verwoestijning van het Midden-Oosten beter aangepakt hebben kunnen worden. Hetzelfde geldt voor de waterproblematiek. Al deze zaken komen in het boek niet aan de orde. Wel wordt in het laatste hoofdstuk gesproken over de toekomst die er eigenlijk redelijk somber uitziet als de Arabische landen niet snel meer industrieën gaan ontwikkelen. Want als de olie eenmaal op is dan blijft er niet veel over en zou het gebied opnieuw honderden jaren achterstand op kunnen lopen in vergelijking tot de rest van de wereld.

Kort samengevat is het een aardig boekje om te lezen. Het is weliswaar een jeugdboek, maar ook volwassenen kunnen er wat van opsteken. Het is overzichtelijk en de zaken worden chronologisch behandeld. Voor wie meer wil weten blijft natuurlijk verdere studie noodzakelijk.

Boekrecensie: Iran en de Islamitische Revolutie - J. King



In de reeks Het Midden-Oosten is in 2006 het boekje 'Iran en de Islamitische revolutie' uitgebracht. De auteur is John King. Op heldere en bondige wijze wordt over Iran bericht na de revolutie in 1979. Het begint met ayatollah Khomeini en eindigt met Mahmoud Ahmedinejad die nu president is van Iran. Iran is het enige land ter wereld dat geheel bestuurd wordt volgens de beginselen van de islam. Dit stuit op talloze problemen met de rest van de wereld. Het boek is vooral geschikt voor de jeugd.



Gegevenstitel: Iran en de Islamitische revolutie

auteur: John King

jaar: 2006

uitgeverij: Arsscribendi – Etten-Leur

ISBN: 90-5495-958-4

Inhoud boek 'Iran en de Islamitische Revolutie'

Iran is het enige land ter wereld dat bestuurd wordt volgens de regels van de Koran. Dit leidt tot talloze botsingen met het westen. De volgende vragen komen o.a. aan de orde:Hoe werd Iran een Islamitische Republiek?

Wat is de oorzaak van de vijandschap tussen Iran en de Verenigde Staten?

Welke rol heeft Iran in het Midden-Oosten en de rest van de wereld?
Ayatollah Khomeini keerde in 1979 terug naar Iran vanuit ballingschap in Frankrijk. Hij verdreef de sjah en werd leider van het land. Zijn terugkeer zou Iran compleet veranderen. De geschiedenis van Iran (Perzië) gaat zo'n 500 jaar terug voor het begin van onze jaartelling. Het land werd door de Perzische koning Cyrus gesticht. Perzië is één van de oudste beschavingen van de wereldgeschiedenis. Iran is sinds de profeet Mohammed een islamitisch land. In 656 splitste de islam zich op in soennieten en sjiieten. De soennieten kennen leiderschap op basis van capaciteiten; de sjiieten op basis van familiebanden met de profeet Mohammed. In 1941 kwam Mohammed Reza Pahlwai aan de macht. Hij zou de laatste sjah zijn van het land. In 1979 moest hij het land verlaten en werd opgevolgd door ayatollah Khomeini. Daarmee begon de Islamitische Revolutie. Er kwam een nieuwe grondwet met stemrecht voor de bevolking, maar de uiteindelijke macht lag bij de geestelijken. Veel landen erkenden de nieuwe Islamitische Republiek snel. Het was een belangrijke handelspartner van Europa en de VS. Maar niemand wist of dat zo zou blijven. Op 4 november 1979 werd de Amerikaanse ambassade in Teheran bezet door studenten. Deze bezetting duurde meer dan een jaar. Een Amerikaanse reddingsoperatie mislukte. In de laatste dagen van de sjah was de olieproductie geslonken. De nieuwe regering moest zorgen dat deze weer ging stromen. In september 1980 vielen Iraakse troepen Iran binnen. Er kwam oorlog die 8 jaar duurde waarbij vermoedelijk 1 miljoen mensen de dood vonden. De oorlog zorgde er wel voor dat de Iraniërs zich verenigden in de nieuwe Islamitische Republiek. Maar met de mensenrechten ging het slecht (evenals destijds onder de sjah). Er werden vele doodvonnissen uitgesproken. In 1989 sprak ayatollah Khomeini een fatwa (opinie over een religieuze kwestie) uit tegen de schrijver Salman Rushdie vanwege diens boek De Duivelsverzen. De schrijver moest onderduiken en kreeg bescherming. Op 3 juni 1989 overleed Khomeini. Er waren 12 miljoen mensen bij zijn begrafenis. De verhouding met de VS was al sinds 1979 slecht. Maar het werd erger tijdens de oorlog Iran-Irak waarbij de VS Irak steunden. In 1987 kwam de VS met sancties tegen Iran toen dit land neutrale schepen aanviel in de Perzische Golf. Ook nam de VS het kwalijk dat Iran terroristische organisaties zoals Hezbollah en Hamas steunde in hun strijd tegen Israël De relatie met Europa beleef relatief goed. Vooral Duitsland had belangrijke handelscontacten met het land. Na de dood van Khomeini werd Rafsanjani president. Er veranderde niet veel. In 1997 werd Khatami president. Hij voerde hervormingen door. In 2001 werd hij herkozen. Maar veel religieuze leiders waren tegen de hervormingen. Toen op 11 september 2001 terroristen in New York een aanslag pleegden riep de Amerikaanse president Bush Iran, samen met Iran en Noord-Korea uit tot het 'As van het kwaad'. Iran hoorde hierbij omdat het bezig was met een nucleair programma en mogelijk met atoomwapens. Het is nog onduidelijk hoe de toekomst er verder uit zal zien.





Mening Etsel over het boek 'Iran en de Islamitische Revolutie'

In een kort overzicht worden alle belangrijke hoofdpunten behandeld die te maken hebben met Iran en de Islamitische Revolutie. De inhoud is redelijk neutraal. Er wordt niet echt een oordeel geveld over de Islamitische Republiek. Veel meer worden de problemen aangekaart zoals de relatie met het westen (sancties), de mensenrechten, de gevolgen voor de vrouwen (bevolking), de verspreiding van de Islamitische Revolutie, het steunen van terreur, etc. Uiteraard zit de werkelijkheid veel ingewikkelder in elkaar. Maar voor een boekje dat bestemd is voor de jeugd en voor geïnteresseerde leken is het echt een goede basis om meer te begrijpen van het land. Met name nu Iran veel in het nieuws met de problematiek rondom haar nucleaire programma en mogelijke ontwikkeling van atoomwapens is een dergelijk boekje raadzaam om te raadplegen om het nieuws beter te kunnen begrijpen.

Boekrecensie: Israël en Palestina - John King

In de reeks Het Midden Oosten is o.a. het boek 'Israël en Palestina' van John King uitgebracht. Het biedt de lezer een historische achtergrond bij het Israëlisch-Palestijns conflict. Het boek bestaat uit tekst gecombineerd met statistieken, citaten en kaarten. Op eenvoudige wijze en tamelijk globaal wordt het conflict behandeld waarbij alleen de hoofdzaken aan de orde komen. Het boek is vooral voor de jeugd bedoeld en voor mensen die snel iets willen 'leren' over het conflict.


Gegevenstitel: Israël en Palestina (het Midden-Oosten)

auteur: John King

jaar: 2006

uitgeverij: Ars Scribendi, Etten-Leur

ISBN: 90-5495-959-2

Inhoud van het boek 'Israël en Palestina'

Het boek bevat korte teksten waarin belangrijke maar lang niet alle gebeurtenissen die in het gebied hebben plaatsgevonden worden beschreven. Deze teksten (elk hoofdstuk 2 bladzijden) worden aangevuld met citaten, statistieken en kaarten. Er komen vragen aan de orde zoals:Hoe en wanneer begonnen de huidige conflicten?

Ligt het in de verwachting dat de conflicten tot een snel einde komen?

En wat voor invloed hebben de conflicten op de rest van het Midden-Oosten en de wereld?
Het boek begint vervelend met een leugen over de 12 jaar oude Palestijnse jongen Mohammed al-Dura die door Israël zou zijn doodgeschoten. Israël zou zelfs excuses hebben aangeboden, terwijl in werkelijkheid het incident werd betwist en later ook duidelijk is geworden dat Mohammed door Palestijnse kogels om het leven is gebracht. Toch wordt in hetzelfde hoofdstuk ook geweld tegen de Israëliërs beschreven. Daarna begint het boek pas echt met een hoofdstuk over twee volkeren en één land. Het Britse mandaat komt vervolgens aan de orde, de geboorte van de staat Israël, Palestijnse vluchtelingen (over Joodse vluchtelingen wordt niet gesproken), de Joodse opbouw van het land, oorlogen, Palestijns terrorisme (wordt gelukkig ook terrorisme genoemd en geen vrijheidsstrijd), de vredesakkoorden; de intifada's (met de leugen dat Sharon de oorzaak was van de tweede intifada omdat hij de Tempelberg bezocht). Het laatste deel van het boek behandelt de vraagstukken (twee staten-oplossing, vluchtelingenprobleem, Joodse nederzettingen, Jeruzalem, en veiligheid). Het boek wordt afgesloten met feiten en cijfers, een historisch overzicht met behulp van een tijdbalk, wie is wie, en verwijzing naar andere literatuur. Ook staat er nog een handig register in.

Mening Etsel over het boek 'Israël en Palestina'

Eigenlijk is het ondoenlijk om een zeer ingewikkeld conflict in 56 pagina's te beschrijven. Automatisch wordt zo'n boek onvolledig. Toch is John King erin geslaagd om een aardig beeld te geven van het conflict voor mensen die er niet zoveel vanaf weten. De titel en de omslag van het boek (een stenen gooiende Palestijn naar een Israëlische tank) deden me vooraf vermoeden dat het een tamelijk anti-Israëlisch boek zou zijn. Die indruk werd nog versterkt door het lezen van het eerste hoofdstuk over de 12-jarige Mohammed al-Dura. Maar in de daarop volgende hoofdstukken vond ik het conflict tamelijk genuanceerd weergegeven. Dat wil zeggen dat Israël niet in het beklaagdenbankje wordt gezet, althans over de gehele linie genomen. Er is begrip voor het feit dat de Joden een eigen staat willen hebben en dat veiligheid een zeer belangrijke rol speelt. Ook worden Palestijnse terroristen daadwerkelijk als terroristen gezien en niet zozeer als vrijheidsstrijders (hoewel de PLO dan weer wel omschreven wordt als guerrilla-organisatie). Ook is er bijvoorbeeld een kaartje in het boek waarbij wordt weergegeven welke gebieden Israël in 1967 veroverd heeft. Hierbij wordt het woord 'bezet' gelukkig niet gebruikt.

Al met al een redelijk boek zeker gezien de beperkte inhoud van 56 pagina's. Helemaal objectief is het niet, maar als vertrekpunt voor verdere studie over het conflict is het een handig naslagwerkje.

Boekrecensie: Het ontstaan van het Midden-Oosten - David Downing



In de reeks Het Midden-Oosten is in 2006 het boek 'Het ontstaan van het Midden-Oosten' uitgebracht. Het boek is geschreven door David Downing. In 56 pagina's wordt getracht een beknopt beeld te geven van het Midden-Oosten. Daarbij is de aandacht vooral gericht op het Israëlisch-Arabisch conflict met al zijn gevolgen van dien voor het Midden-Oosten. Het boek is geschikt voor de jeugd en andere geïnteresseerden.



Gegevenstitel: Het ontstaan van het Midden-Oosten

auteur: David Downing

jaar: 2006

uitgeverij: Ars Scribendi BV, Etten-Leur

ISBN: 90-5495-961-4

Inhoud van het boek 'Het ontstaan van het Midden-Oosten'

Het boek is een globaal verslag van de problematiek in het Midden-Oosten. Deze varieert van de vorming van de landen na de kolonisatie tot aan de olie levering, de opkomst van de islam in het Midden-Oosten, en het Israëlisch-Arabisch conflict. Elk hoofdstuk beslaat twee pagina's met tekst gecombineerd met citaten, statistieken, foto's en kaarten. Het boek probeert o.a. antwoord te vinden op de vragen:Waarom werden de grenzen van de landen in het Midden-Oosten bepaald door Europese koloniale machten?

Wat zijn de gevolgen van besluiten uit het verleden voor de hedendaagse conflicten?

Hoe komt het dat veel mensen die in het Midden-Oosten wonen het westen niet vertrouwen?
Na een korte introductie over de oudheid, het Arabische Rijk en het verval en ondergang van het Arabische Rijk, wordt al snel overgaan tot de nieuwe tijd beginnend met de eerste indringers in het Midden-Oosten: de Turken. Daarna komen de Europese koloniale machten aan de orde: Frankrijk en Groot Brittannië, die opzoek waren naar olie. De Eerste en Tweede Wereldoorlogen hebben zo hun invloed gehad op de regio. Vooral de oprichting van de staat Israël hakt erin. Dit had o.a. tot gevolg dat het Arabisch nationalisme in de jaren 1940-1960 enorm toenam. Uiteraard speelde de Koude Oorlog hierbij een belangrijke rol: de Sovjet Unie werd de bondgenoot van de Arabische wereld; en de VS die een belangrijke steun en toeverlaat werd van Israël. Er kwamen grote conflicten uit voort, zoals in 1967 en 1973. Ook pogingen om tot vrede te komen worden besproken. De laatste tijd staat het Midden-Oosten in het teken van de opkomst van de islam en de terroristische dreiging. Het boek wordt afgesloten met een verklarende woordenlijst, feiten en cijfers, een tijdbalk en wie is wie.

Mening Etsel over het boek 'Het ontstaan van het Midden-Oosten'

Zoals gemeld betreft het een globaal overzicht van de geschiedenis van het Midden-Oosten met de nadruk op het heden. Dat heeft dus tot gevolg dat slechts de hoofdzaken aan de orde komen. De eerste indruk is dat het boek redelijk neutraal is geschreven. Maar bij het goed doorlezen ervan blijkt dat toch minder het geval te zijn. Eigenlijk ademt het boek een sfeer uit van anti-kolonialisme. De huidige problematiek in het Midden-Oosten zou vooral veroorzaakt zijn door de nieuwe indringers en dan specifiek Groot Brittannië, Frankrijk en natuurlijk de zionisten die ook als kolonisten beschouwd worden. Van enige zelfkritiek rept het boek nauwelijks met een woord. Dat er sprake is van dictaturen in het gehele Midden-Oosten, m.u.v. Israël, wordt niet genoemd. Terwijl dit mijns inziens toch de grootste veroorzaker is van alle ellende in de regio. Wel wordt de opkomst van de islam besproken als antwoord op het mislukken van het Arabisch nationalisme. Maar ook dit heeft ellende gebracht. Op zich is er niets mis met de islam maar het heeft wel de haat tegen het westen en Israël aangewakkerd. De moslims willen niets weten van westerse invloed in 'hun' gebied. Anderzijds verwachten ze op hun beurt wel dat het westen accepteert dat er moslims in het westen wonen. De kern van het probleem is dat de islam nog steeds uit is op verovering van de wereld. Anders gelovigen worden in zoverre geaccepteerd zolang die geen macht hebben. In dit boek komt dat niet of nauwelijks aan de orde.

Het boek is voornamelijk gericht op de jeugd en voor mensen die in korte tijd iets willen 'leren' over de regio dat zo vaak in het nieuws is. De behandeling van de hoofdzaken is goed, alleen had wat beter c.q. objectiever uitgewerkt mogen worden. Om echt wat over het Midden-Oosten te weten te komen is nadere studie onontbeerlijk.

Boekrecensie: Golan (we leven nog) – Jits Wijnalda

Golan -we leven nog- is een boek uit 1997 van Jits Wijnalda. Het boek gaat over het wel en wee van een Joodse jongeman die een tijd in Israël verblijft op zoek naar zijn Joodse identiteit. Vanaf 1967, na de Zes Daagse Oorlog tot en met de Jom Kippoer oorlog verblijft hij in Israël in de kibboets. Het boek bevat een persoonlijk verslag van zijn twijfels over de Israëlische samenleving die leeft op een vulkaan.



Gegevenstitel: Goland – we leven nog

auteur: Jits Wijnalda

jaar: 1997

uitgeverij: Ellesy

ISBN: 907028233x

Inhoud van het boek "Golan, we leven nog"

Een Nederlandse Jood besluit in 1967 tijdens de Zesdaagse Oorlog het Nederlandse leger te verlaten. Als kind van een Joodse moeder is hij opzoek naar zijn Joodse identiteit. Hij zet alles in om een nieuw bestaan in Israël op te bouwen. Hij zwerft langs vele kibboetsiem en geliefden. Steeds botst zijn idealisme met de harde realiteit van het land. Vooral de Jom Kippoer oorlog doet hem beseffen dat hij als militair veel verschrikkingen en angsten moet doorstaan. Het boek doet verslag van de kibboets eind jaren zestig, begin jaren zeventig. Tevens is het een verslag van een jongeman die op zoek is naar zijn Joodse identiteit. Hij maakt ook de herovering van de Golan mee, een gebied dat nog steeds een splijtzwam vormt tussen Israël en Syrië. Het leven in de kibboets tussen twee Arabische dorpen plaatsen hem voor grote gewetensvragen.

Mening Etsel over het boek "Golan, we leven nog"

Mijn eerste indruk was dat dit boek nogal wat rommelig overkwam. Misschien kwam dat omdat de auteur op zoek is naar zijn Joodse identiteit en dat dit nogal voor wat verwarring in zijn hoofd zorgt. Steeds weer heen en weer geslingerd worden tussen ideaal en realiteit. De periode die wordt beschreven 1967-1973 was voor het land Israël een bijzondere tijd. Enerzijds was men in 1967 enorm trots op de prestaties van het leger dan zoveel gebied wist te veroveren; anderzijds was er de grote angst in 1973 dat de staat Israël wel eens definitief voorbij kon zijn. Hoewel het om een persoonlijk verslag gaat in dit boek, miste ik toch de algemene sfeer van Israël op de achtergrond. Ook vond ik de uitwerking van zijn zoektocht naar zijn Joodse identiteit niet sterk beschreven. Wat betekent het voor de hoofdpersoon om Joods te zijn? Duidelijk is dat hij niet veel van religie moet hebben. Maar wat betekent Jood-zijn dan wel voor hem? Zijn Joodse moeder is niet ongeschonden uit de oorlog gekomen en dat de hoofdpersoon niet een bepaald normale jeugd heeft gehad. Pas in Israël wordt hij volwassen tijdens zijn leven in de kibboets en tijdens de oorlog met Syrië.

Op de één of andere manier spreekt dit boek me niet zo aan. Misschien komt het ook vanwege een andere kijk op de staat Israël. Wat mij bijvoorbeeld altijd wat irriteert is dat sommige Joden steeds weer het recht op het land ter discussie stellen. Waarom denken ze toch altijd dat het land is afgepakt van de Palestijnen? Hadden de Palestijnen dan een eigen land? Kenden de Palestijnen geen andere overheersers? En wie bepaalt eigenlijk dat alleen de 'oorspronkelijke' bewoners Palestijnen genoemd mogen worden? En als Joden dan niet in Palestina mogen wonen, mogen ze dan wel ergens anders wonen? Als je in Nederland zegt dat Turken hier niet mogen wonen dan word je meteen voor een racist uitgemaakt. Waarom mag het dan wel over Joden gezegd worden die in Palestina c.q. de Westbank wonen? Overigens twijfelt de hoofdpersoon niet over de Golan. Die kan gewoon in Joodse handen blijven.

Boekrecensie: Van jodenhaat naar zelfmoordterrorisme - Hans Jansen

'Van jodenhaat naar zelfmoordterrorisme' is een zeer omvangrijk boek (meer dan 1000 pagina's) van professor Hans Jansen, een specialist op het gebied van antisemitisme. Het is een pittige studie die veel aandacht zou moeten hebben van Nederlanders die zich bezighouden met het Midden-Oosten. Dat het Israëlisch-Palestijns conflict slechts over een stuk land zou gaan wordt met dit boek duidelijk betwist. Veel problematischer is de anti-Joodse houding van de Arabieren c.q. moslims.



Gegevenstitel: Van jodenhaat naar zelfmoordterrorisme

auteur: Hans Jansen

uitgeverij: Groen, Heerenveen

jaar: 2006

ISBN: 90-5829-622-9

Inhoud boek 'Van jodenhaat naar zelfmoordterrorisme'

Jodenhaat bestaat al sinds de Oudheid. In de Tenach wordt gesproken over de Egyptische en Assyrische haat tegen Joden. In dit boek gaat professor Hans Jansen in op islamitische Jodenhaat die overgenomen is van het christendom. Deze haat komt vooral tot uitdrukking bij de komst van de eerste Zionisten in Palestina. Jansen beschrijft de oorlogen die tussen Joden en Arabieren hebben gewoed vanaf de stichting van de staat Israël. Zo ontstaat naast het Palestijns vluchtelingenprobleem ook het Joods vluchtelingenprobleem. Voor de Palestijnen was er nauwelijks opvang in de Arabische landen; de Arabische Joden werden wel door Israël opgevangen.

Daarna gaat Jansen zeer uitgebreid in op de Islamitische Jodenhaat aan de hand van talloze documenten uit heel de Arabische wereld. Opvallend is dat in de Arabische landen een grote bewondering bestaat voor Adolf Hitler. Deze bewondering is zelfs groter dan bij de Europese collaborateurs. Ten tijde van de Tweede Wereldoorlog feliciteerden de Arabische leiders Hitler met zijn rassenwetten en de uitroeiing van de Joden.

In de Koran worden de Joden als onbelangrijk afgeschilderd. Maar later verandert dit beeld. De machteloze Jood wordt een trawant van Satan. Er komen talloze antisemitische teksten aan de orde, zoals de 'Talmudjude' en de 'Protocollen van de wijzen van Zion'. En dit gaat door tot en met de complottheorieën over de aanval op de Twin Towers op 11 september 2001.

Na de Tweede Wereldoorlog komt een totaal nieuwe vorm van antisemitisme aan de orde, namelijk Israël dat gelijkgesteld wordt aan Nazi-Duitsland. Sharon is te vergelijken met Hitler. Vele moslims ontkennen of bagatelliseren de Holocaust. Dit komt naar voren in wetenschappelijk publicaties, tv-uitzendingen en het onderwijs. Vooral dat laatste is vreselijk omdat zo vele mensen geïndoctrineerd worden met haat jegens de Joden. Deze indoctrinatie gaat door op internet en wordt door politici en media in het Vrije Westen vrijwel gebagatelliseerd.

Mening Etsel over 'Van jodenhaat naar zelfmoordterrorisme'

Professor Jansen heeft er meteen maar een erg dikke pil van gemaakt. Als naslagwerk erg handig; maar om het zomaar eventjes door te lezen minder geschikt. De dikte heeft natuurlijk te maken met de enorme hoeveelheid bronnenmateriaal. En helaas is de islamitische Jodenhaat dermate ernstig en zo vaak voorkomend, dat een dun boek erover niet mogelijk zou zijn geweest.

Jansen heeft als stelling dat het Midden-Oosten antisemitisch is geworden vanwege het overnemen van het Europees antisemitisme. Met die stelling ben ik het eens, hoewel niet vergeten moet worden dat in de Koran ook negatief over Joden gepraat wordt. Er is dus al een basis voor latent Jodenhaat binnen de islam. Het Europees antisemitisme heeft dit alleen maar verder aangewakkerd. Vraag is of de Jodenhaat binnen de islam ook zo hevig zou zijn geweest als er geen Joodse staat zou zijn opgericht. Dat is moeilijk te beoordelen. Maar feit is wel dat de moslims zich niet beperken tot Joden die in Israël wonen. Alle Joden deugen volgens hen niet. Dus er is een behoorlijke kans dat de Jodenhaat zonder Israël ook zou bestaan, al was het alleen maar omdat Joden bijvoorbeeld ook gezien worden als de verspreiders van AIDS en als personen die de media beheersen. Zonder Israël zouden de meeste Joden in de VS wonen en ongetwijfeld zouden antisemieten dan de Joden hebben beschuldigd de touwtjes in handen te hebben inzake het beleid van de VS (wat overigens nu ook al het geval is).

Van jodenhaat tot zelfmoordterrorisme is een pittige studie die veel aandacht zou moeten hebben van Nederlanders die zich bezighouden met het Midden-Oosten. Dat het Israëlisch-Palestijns conflict slechts over een stuk land zou gaan wordt met dit boek duidelijk betwist. Veel problematischer is de anti-Joodse houding van de Arabieren die het beëindigen van het conflict in de weg staat.

Boekrecensie: Emoticon - Jessica Durlacher



Emoticon (2004) is een boek van Jessica Durlacher over vriendschap en liefdes tegen de achtergrond van het Israëlisch-Palestijns conflict met al zijn tragedies. Ook de hoofdpersonen raken betrokken bij een tragedie dat gebaseerd is op een waar gebeurd feit. Een goed geschreven meeslepend boek dat een dramatisch einde kent.



Gegevenstitel: Emoticon

auteur: Jessica Durlacher

jaar: 2004

uitgeverij: De Bezige Bij

ISBN: 90-234-1062-9

Over de auteur Jessica Durlacher

Jessica Durlacher (1961), getrouwd met schrijver Leon de Winter, is één van de grotere schrijfsters in Nederland. Emoticon is haar derde roman. In 1997 debuteerde ze met 'Het geweten'. In 2000 schreef ze het boek 'De dochter'. Durlacher was aanvankelijk bang niet goed als schrijfster te slagen omdat ze te veel gezien zou worden als de dochter van schrijver G.L. Durlacher die in 1996 overleed. Tot op heden heeft ze in het schrijverschap echter geen 'last' gehad van haar beroemde vader en heeft zich zich goed ontwikkeld.

Inhoud 'Emoticon'

proloog
Het boek begint met een proloog waarin een Palestijnse vrouw Aisja een ontmoeting heeft met de Nederlandse-Israëlische jongen Daniel. Daniel heeft geen flauw vermoeden wat hem te wachten staat....

Daniel Klein, Lola Klein en Ester Michaëls
Het is 1984 als Daniel wordt geboren als zoon van Lola Klein en, naar zij beweert, Baruch met wie Lola sex heeft gehad in een kibboets. Ester Michaëls, haar vriendin, was zwanger gemaakt door een zekere Arik, maar heeft tijdig abortus laten plegen. Achttien jaar later gaat Ester opnieuw naar Israël om een conferentie over de Holocaust bij te wonen. Ze heeft tijdens haar jeugd veel over de Holocaust gehoord omdat haar vader Joods is en in een concentratiekamp heeft gezeten. Ze raakt in Israël van slag door de Palestijnse aanslagen en vraagt Lola of ze bij haar in Nederland een tijdje mag blijven. Zo leren we Daniel kennen. Hoewel hij Joods is (Lola, zijn moeder is Joods), doet hij er weinig aan. Maar sinds een paar jaar heeft Lola een verhouding met Maurice en die wil dat Daniel zich laat besnijden en Bar Mitswa doet. Daniel wordt verliefd op Dana. Na voldoende drank en weed op durft hij met haar naar bed te gaan. Daarna hoort hij niets meer van Dana. Ze blijkt een andere vriend te hebben. Daniël besluit om na zijn examen vrijwilliger van Sar El te worden. Hij gaat op een legerbasis in Israël vrijwilligers werk doen. Daniel is een uitgesproken zionist. Ester die wederom naar Israël gaat omdat ze verliefd is op Raphael, heeft afgesproken met Lola dat ze op Daniël zou letten.

Aisja
Ondertussen heeft de lezer ook kennis kunnen maken met de Palestijnse Aisja. Ze is een Palestijnse activiste (tegen de zin van haar broer Tarik die haar hardhandig aanpakt) en is zeer actief op het internet waar ze zich vrij voelt. Zo heeft ze o.a. via internet contact met de Japanse Mitsuko. Ze komt ook in contact met Rasjid Farsoen, een Amerikaanse Palestijn, die voor een krant werkt. Aisja gaat ook voor de krant werken door interviews te houden.

Tragedie
Ester wil Daniel helpen zijn biologische vader te zoeken die architect is. Wanneer ze op internet kijkt ontdekt ze dat niet Baruch de biologische vader is maar Arik, waarmee Ester ook het bed had gedeeld. Ester is kwaad op Lola. Ester maakt even later een afspraak met Raphael op het terras van het American Colony Hotel. Raphael komt echter te laat en zo ontmoet Ester toevallig Aisja die ook bij het hotel is voor een interview met een politicus. Ze praten over internet en Ester geeft Aisja het internetadres van Daniel. Daniel gaat naar Arik en ontdekt dat deze er helemaal niet Joods uitziet. Hij besluit hem niet te ontmoeten. Tien dagen nadat Daniel begonnen is met zijn werk op de legerbasis is hij plotseling verdwenen. Ester is in paniek en belt Lola op die meteen naar Israël vliegt. Het leger denkt dat hij een ontmoeting heeft met een Israëlisch meisje. Maar de naam blijkt verzonnen te zijn door een Palestijnse vrouw waarmee Daniël een romantische ontmoeting heeft, althans dat denkt hij....

Een stukje tekst
Daarna had ze nog even op zijn website gekeken - hongerig en schuldig tegelijk. Daniel had een wervend stuk toegevoegd over de vrijwilligersorganisatie waarvoor hij nu werkte.
Hij is echt bezeten, dacht Etser. De goeiige ijver om dat te doen!
'Krijg je veel e-mails als reactie op je website?' had ze de avond ervoor nog aan Daniel gevraagd.
'Dat kun je wel zeggen, ja! had Daniel nogal luid geantwoord. Hij keek niet op van zijn bord terwijl hij het zei, en ze dacht zelfs even dat ze hem zag kleuren onder zijn donkerbruin gebrande huid.
Aha, dacht ze. Dus die website was meer dan goeiige ijver.
Maar verder dan dat had ze niet gedacht.
Waarom zou ze ook?

Mening Etsel over Emoticon

Complex verhaal
In een interview met NRC-boeken zegt Jessica Durlacher over haar boek: "Het verhaal is erg complex geworden: drie hoofdpersonen, drie perspectieven en evenveel verhaallijnen lopen door elkaar heen." Dat moet ik beamen. Het begin van het boek was erg lastig om te lezen omdat het zo complex was. Ik wist waar het boek overging, namelijk een waar gebeurde tragedie in het Israëlisch-Palestijns conflict (weliswaar in een andere gedaante en een iets andere context). Maar pas vanaf het moment dat duidelijk werd in het boek dat de tragedie zich zou gaan voltrekken, was het verhaal makkelijker te volgen. Dat wil niet zeggen dat ik niet genoten heb van het eerste deel van het boek, maar het was soms moeilijk te volgen. En pas op het einde van het boek werden me alle verhoudingen een stuk duidelijker.

Vriendschap en liefdes
Het is duidelijk dat vriendschap en liefdes het thema vormen van het verhaal. Het Palestijnse-Israëlisch conflict speelt voornamelijk op de achtergrond een rol (aanslagen, de bezetting, het leger etc.), behalve in de stukken die gingen over Aisja. Daar speelt het conflict wel een voorname rol, hoewel weer niet duidelijk is wat de motieven van Aisja zijn bij de tragedie dat zich later ontpopt. Liever had ik de situatie omgekeerd gezien: het Palestijns-Israëlisch conflict het thema van het boek en op de achtergrond de vriendschap en liefdes. Misschien zou het verhaal dan minder persoonlijk zijn geweest, maar volgens mij zou dan de tragedie die zich op het eind afspeelt veel beter tot zijn recht zijn gekomen. Nu blijft, zoals gezegd, min of meer onduidelijk wat de ware motieven van Aisja waren (hoewel die in het echt misschien ook onduidelijk zijn gebleven).

Maar goed Durlacher heeft nu eenmaal op deze wijze haar boek geschreven en daar is verder niets mis mee, als je meer houdt van verhalen over vriendschap en liefdes dan over het toch al extreem veel beschreven Israëlisch-Palestijns conflict. Bovendien kan ik het thema ook wel begrijpen omdat de tragedie alle kenmerken in zich heeft van een liefdesrelatie (althans bezien vanuit het oogpunt van Daniel). Daniel was op zoek naar liefde wat mislukt is bij Dana. Bij Aisja hoopt hij op meer succes. Ook bij Lola en Ester, de andere hoofdpersonen in het boek, is sprake van mislukte relaties.

Internet
Ook wil ik nog iets zeggen over het internet dat een grote rol speelt in Durlachers boek. Internet is inderdaad een onpersoonlijk medium waarbij mensen zich anders kunnen voordoen dan dat ze in werkelijkheid zijn. Zo zijn pedofielen op internet actief die zich voordoen als leeftijdsgenoten van jonge kinderen om zo met hen in contact te komen. Ook wordt internet gebruikt voor andere sex doeleinden om bijvoorbeeld puber meisjes zich te laten ontbloten voor de webcam onder bedreiging van chantage.
In dit geval trapt Daniel in de val van de Palestijnse vrouw die zich op internet voordoet als een Israëlische vrouw. Wanneer je het verhaal leest lijkt er sprake te zijn van naïef gedrag van Daniel. Maar liefde maakt blind en kennelijk heeft hij zich te veel door zijn hormonen laten leiden. Voor hetzelfde geld was het drama gebeurt zonder internet en had hij Aisja ergens op straat tegen het lijf gelopen. Zou Daniël dan minder naïef zijn geweest? Bovendien had Ester ook een ontmoeting gehad met Aisja vóór het drama en was haar niets bijzonder opgevallen en had zelfs Daniels internetadres gegeven.

Spannend
Al met al heeft Durlacher een goed boek geschreven dat vooral spannend wordt op het eind. Het beschrijft redelijk neutraal het Israëlisch-Palestijns conflict. De dialogen zijn goed en de personages zijn goed uitgewerkt.

Boekrecensie: De dageraad - Elie Wiesel

De dageraad van Elie Wiesel maakt deel uit van een trilogie (De nacht, De dageraad en De dag). In tegenstelling tot 'De nacht' is deze novelle niet autobiografisch. Het handelt over een Joodse man, Elisja, die na de oorlog deel is gaan uitmaken van de Beweging die zich met geweld verzet tegen de Britse overheersing van Palestina. Elisja krijgt de opdracht een Britse officier te executeren uit wraak voor de ophanging van David ben Mosje, een lid van de Beweging.



Gegevens titel: De Dageraad

auteur: Elie Wiesel

uitgeverij: Gooi & Sticht

jaar: 1987 (1960)

ISBN: 90 304 0378 0

Over de auteur Elie Wiesel

Meer informatie over Elie Wiesel kunt u lezen in het artikel: Boekrecensie: De nacht - Elie Wiesel.

Inhoud 'De dageraad'

Elisja moet, als lid van de Beweging die strijd tegen de Britten in Palestina, een doodvonnis voltrekken. De Beweging heeft besloten om de ophanging van David ben Mosje (lid van de Beweging) te wreken. Daarvoor heeft de Beweging een Britse officier, John Dawson, ontvoerd en zal deze nu doden. Elisja heeft deze lastige taak van de Leider gekregen. Elisja heeft zelf de dood voor ogen gehad tijdens de Tweede Wereldoorlog in het kamp Buchenwald en nu moet hij dus zelf iemand doden. Na de oorlog is hij door Gad benaderd om lid te worden van de Beweging die strijd voert tegen de Engelse overheersing van Palestina. De Beweging laat een nieuwe toekomst zien waarbij de Jood zich niet meer laat vervolgen, maar weerstand biedt. Elisja heeft al eerder mensen gedood maar dat was in een gevecht, nu komt hij oog in oog te staan met zijn slachtoffer en dat is toch heel wat anders. Hij wordt gekweld door twijfel en de lezer wordt geconfronteerd met Elisja's gedachte over de dood. Uiteindelijk besluit Elisja het slachtoffer voor diens dood te bezoeken en met hem te praten. Zullen zijn twijfels er uiteindelijk toe leiden dat hij ook inderdaad het doodvonnis gaat uitvoeren?

Mening Etsel over 'De dageraad'

De dageraad is een fantastisch novelle (87 bladzijde) van Elie Wiesel. Het verwijst duidelijk naar de Irgoen verzetsgroep (Etsel) die tegen de Britse overheersing van Palestina vocht. Irgoen liet zien dat de Joden niet meer straffeloos vervolgd konden worden en dat geweld noodzakelijk was. Maar het geweld had natuurlijk ook een keerzijde. Nu moesten de Joden zelf mensen gaan doden, iets wat ze tweeduizend jaar lang niet meer hadden gedaan. Wiesel heeft een fantastische zet gedaan door een oorlogsslachtoffer als hoofdpersonage te kiezen die zelf geconfronteerd werd met de dood en die nu de taak heeft om een mens (soldaat) te doden. Hij beschrijft op meesterlijke wijze de twijfel die bij Elisja ontstaat om een ander mens te doden. Enerzijds was het gerechtvaardigd omdat de Britten één van hun mannen hadden opgehangen, anderzijds was deze soldaat ook maar een mens en waarom moest deze man nu juist het slachtoffer worden van het Britse beleid? Met het doden van een ander mens wordt de mens als God die bepaalt over leven en dood, schrijft Wiesel.

Het thema van het boek is het onoplosbare dilemma tussen slachtoffer en beul. Naast het persoonlijke dilemma van Elisja (dat nooit opgelost wordt), speelt op de achtergrond het dilemma van het Joodse volk een rol. Na tweeduizend jaar vervolgd te zijn, hebben de Joden nu weer een eigen land en kunnen zichzelf verdedigen. Daarmee zijn de Joden geworden als de rest van de wereld. Maar eigenlijk ook weer niet omdat Israël meer kritiek te verduren krijgt dan wie dan ook. De wereld heeft moeite met het feit dat de Joden geen slachtoffers meer zijn, maar de 'beulen' zijn geworden. Eigenlijk is Israël in dat opzicht ook weer slachtoffer geworden. Het is slachtoffer geworden van haar eigen verdediging.

Het boek is erg goed geschreven, evenals het eerste boek 'De nacht'. Omdat het verhaal in de ik-persoon wordt verteld kan de lezer de twijfels van Elisja meevoelen. En daar draait het om in dit boek: twijfelen tussen slachtoffer en beul.

Nadenken over Israël (Joodse Gids in het oude Israël-landschap) is een boek van Wiesje de Lange uit 2001. Het boek bestaat uit een verzameling commentaren op de politieke en maatschappelijke situatie in Israël geschreven vanuit Joods nationaal-religieuze optiek. De schrijfster is Wiesje de Lange. Al jaren laat zij haar licht schijnen op de staat Israël en is vooral bekend bij Christenen voor Israël voor welk blad zij regelmatig schrijft.



Gegevens titel: Nadenken over Israel (Joodse Gids in het oude Israël-landschap)

auteur: Wiesje de Lange

jaar: 2001

uitgeverij: Kok, Kampen

ISBN: 90-435-0358-4

Gegevens over de auteur Wiesje de Lange

Meer informatie over de schrijfster, klik op: Boekrecensie: Erfdeel en oogappel - Wiesje de Lange of op Boekrecensie: Meeluisteren met Israel - Wiesje de Lange. Deze twee boeken maken deel uit voor de trilogie waarvan 'Nadenken over Israël' het eerste deel is.

Inhoud 'Nadenken over Israël'

Het boek bestaat uit een verzameling commentaren op de politieke en maatschappelijke situatie in Israël geschreven vanuit Joods nationaal-religieuze optiek. Wiesje de Lange schrijft op de achterkant van haar boek dat het land Israël en de geschiedenis van Israël alleen maar begrepen kunnen worden indien men de Bijbel kent. Veel mensen kennen de Bijbel niet en zo blijft Israël voor hen een gesloten boek. Om wat meer duidelijkheid te bieden over het land behandelt de schrijfster in tien hoofdstukken diverse inzichten. Zo worden de grenzen van Israël behandeld, wordt ingegaan op het feit dat Jodendom tegenover totalitarisme staat, wordt verteld hoe de Bijbel door de Joden bestudeerd wordt, wordt iets verteld over het anti-Jodendom, geloof en ongeloof en de eenheid van Israël. Kortom een scala aan onderwerpen die meer duidelijkheid moeten bieden over Israël.





Mening Etsel over 'Nadenken over Israël'

De grenzen van Israël. De wereld heeft er geen vrede mee
Het is niet handig om op alle hoofdstukken in te gaan. Beter is om één hoofdstuk wat uitgebreider te bespreken. Het gaat dan om het artikel: 'De grenzen van Israël. De wereld heeft er geen vrede mee'. In dit commentaar legt Wiesje de Lange haarfijn uit hoe de wereld tracht om Israël los te weken van het Verbond met HaShem. Dit is onmogelijk omdat het verbond eeuwig is, maar tocht tracht de wereld dit te doen. Zij doet dit door middel van 'vredesakkoorden' die gedoemd zijn te mislukken omdat er geen zegen op ligt. Hoe meer land Israël weggeeft hoe kwetsbaarder het wordt. Het land is immers door God aan het Joodse volk gegeven en mag dus niet worden weggegeven. Israël werd al in Bijbelse tijden aangevallen door haar vijanden. In dat opzicht is er dus niet veel veranderd met nu. Maar de belagers zullen al vechtend de waarheid weten. Zij vechten dan ook niet tegen Israël als grootste vijand, maar tegen de kennis van de verwarrende, eeuwige waarheid. Dat is ook bijvoorbeeld de reden dat de moslims de Rotskoepel hebben gebouwd op de restanten van de Tempel. De moslims weten dat daar eens weer de Tempel zal staan.

morele claim
Wat misschien nog wat duidelijker in dit hoofdstuk naar voren had kunnen worden gebracht is het feit dat Israël het enige land ter wereld is dat door G'd is toegewezen aan een volk (het Joodse volk). Alle andere landen zijn door verovering tot stand gekomen. Omdat G'd de Absolute Waarheid is de Joodse claim op het land een morele claim (G'd geeft het land aan hen), terwijl de andere landen zich dus kunnen slechts beroepen op verovering.

Kanaän vervloekt; Sem gezegend
De Tora begint volgens Rashi (Joodse commentator) niet voor niets met de Schepping. Zou het met de mitswot zijn begonnen dan zouden de niet-Joden zeggen dat de Joden het land van de zeven natiën van Kanaän zou hebben gestolen. Nu de Tora begint met de Schepping en de mensheid weet dat de aarde G'd toebehoort, weet ze dat G'd het is die het land aan de Joden (het Uitverkoren volk) heeft geschonken. HaShem doet die belofte al in Genesis 9:26 waarin hij Sem en zijn nakomeling zegent (in feite heeft G'd het al bepaald ten tijde van de Schepping). Rashi zegt dat de nakomelingen van Sem (waaronder Abraham) de belofte krijgt te gaan wonen in het Land Kanaän. Later echter hadden de Kanaänieten het land geleidelijk veroverd op de nakomelingen van Sem (zie commentaar Rashi bij Genesis 12:6). Dat vergeet de wereld. De wereld doet alsof de Kanaänieten de oorspronkelijke bewoners waren van Palestina, maar dat is niet zo. Dat Jasser Arafat destijds riep dat de Palestijnen oorspronkelijk van de Kanaänieten afstammen en dus de rechtmatige eigenaren zijn van het land was om die reden volstrekt onjuist. De Kanaänieten hadden helemaal geen recht op het gebied. Kanaän was vervloekt (zie Genesis 9:25) en kon dus geen rechtmatige eigenaar zijn die door G'd was aangewezen om de opdracht van G'd in het Heilige Land te vervullen. Bovendien zondigden de Kanaänieten tegenover G'd; zij aanbaden afgoden. Zodoende konden zij niet in aanmerking komen voor het Heilige Land. Sem daarentegen was gezegend en van hem stamde Abraham ook vanaf die uiteindelijk naar Kanaän trok dat het Beloofde Land moest worden in opdracht van HaShem.

onderwerping
Dat de Tora steeds de term 'Land van Kanaän' gebruikt ook nadat de Joden het land in bezit hebben genomen, is omdat Kanaän de eerste slaaf was. Kanaän komt van het Hebreeuwse woord hachna'a, dat 'onderwerping' betekent. De boodschap van deze term is dat zolang de Joden de wil van G'd doen, zij het land in bezit mogen houden. Doen zij dit niet dan worden zij slaven van de natiën. Daarom is het van zeer groot belang dat Joden de wil van G'd doen wanneer ze in het Heilige Land wonen waar HaShem dagelijks over waakt. Het Joodse volk moet alleen naar HaShem luisteren en niet naar de wereld. Dat betekent dat het geen gebied mag weggeven wat het van G'd heeft gekregen. Ook niet onder de valse voorwendsel van zogenaamde vrede.

zegen op het land zolang Erets Jisraeel Joods bezit is en de Joden de mitswot naleven
Erets Jisraeel blijft eeuwig Joods eigendom (ook tijdens de Galoet) en kan niet in bezit komen van anderen volkeren zoals de Palestijnen. Wie overigens de geschiedenis van Palestina kent ziet dat het land verwaarloosd werd ten tijde dat de Joden er uit verjaagd werden; er rustte geen zegen op het land toen andere volkeren het land bewoonden. Vanaf de Schepping maakte G'd Erets Jisraeel uniek, bestemd voor het Joodse volk die het waard is in de ogen van HaShem. Daarom ontnam G'd het land van de zeven natiën en gaf het aan de Joden. Het was het resultaat van het Joodse streven: de Joden hebben volgens G'd het land verdiend door het te veroveren en door de mitswot (plichten) na te leven. Daarom rust de zegen op het land. De linkse niet-religieuze Joden moeten zich dus realiseren dat er alleen vrede komt als de mitswot worden nageleefd; er komt geen vrede door gebied weg te geven dat door HaShem aan de Joden is geschonken. Ook die waarheid is terug te vinden in de Bijbel!

Al met al een goed boek van Wiesje de Lange waarin weer eens duidelijk wordt gemaakt dat de Joodse Bijbel een waarheid is waar de wereld niet om heen kan zelfs al zou ze dit willen.

Boekrecensie: De strijd om Jeruzalem - Mosje Nathan




'De strijd om Jeruzalem' van Mosje Nathan is een boek uit 1968 (1972 Nederlandse vertaling). Het boek gaat over de verovering van Jeruzalem tijdens de Zesdaagse Oorlog in juni 1967. Mosje Nathan heeft ruim 400 soldaten geïnterviewd en het verslag daarvan in het boek neergeschreven. Naast de zoete overwinning en de hereniging van Jeruzalem, lezen we een bloedige strijd waar veel soldaten het leven hebben verloren.



Gegevenstitel: De strijd om Jeruzalem (המלחמה על ירושלים)

auteur: Mosje Nathan

uitgeverij: Strengholt B.V.

jaar: 1968 (1972)

ISBN: 90 6010 190-1

Inhoud boek 'De strijd om Jeruzalem' (המלחמה על ירושלים)

De verovering van Jeruzalem in 1967 was een bijzondere. Sinds 2000 jaar kwam de gehele stad weer in Joodse handen terecht. Uiteraard waren de meeste Joden hier zeer verheugd over. De religieuze Joden hebben zelfs Jom Jeroesjalajiem ingesteld om deze dag te vieren. Nooit meer mag Jeruzalem verdeeld worden. Hoe groot de internationale druk ook is, Jeruzalem zal altijd in handen moeten blijven van de Joden. Hoewel de oorlog slechts zes dagen duurde moest er hard gevochten worden om Jeruzalem. Het ging niet zonder slag of stoot. Vaak 'vergeten' mensen dat bij de Israëlische overwinning ook aan Joodse zijde doden vielen. Deze doden hebben de hereniging nooit meer mee kunnen maken. Aan de hand van zo'n 400 interview heeft Mosje Nathan verslag gedaan van de bloedige strijd. Het is een echt oorlogsboek geworden waarin niet alleen de overwinning wordt beschreven, maar ook de angst die de soldaten hadden op het strijdtoneel. Het beste kan ik dit aan de hand van een stuk tekst weergeven.

stukje tekst
Jossi had Zerach beloofd dat hij, als het werkelijk op vechten zou aankomen, niet langer alleen maar chauffeur behoefde te zijn. Nu kon hij die belofte waarmaken.
Zerach was met twee V.N.-mensen bezig de brand meester te worden, toen Jossi hem bij zich riep. Hij vroeg hem bij één van de ramen aan de achterkant van het gebouw een mitrailleur op te stellen, die de tuin en het bos zouden kunnen bestrijken.
Daar aangekomen ontwaarde Zerach in het bos de studentencompagnie van Asjer Dreisen, bezig met de zuiveringsactie. Zerach legde de commandant, die het Paleis inmiddels bereikt had, uit dat dit gedeelte al veroverd was en dat hij en zijn mannen moest opdragen het vuren te staken, omdat ze anders eigen mensen zouden kunnen raken. Plotseling drong het tot Zerach door dat de commandant nog maar twee mensen bij zich had. De anderen waren tussen het kreupelhout onmogelijk te lokaliseren. En dat terwijl van alle kanten tientallen legionnairs in de richting van het bos vluchtten!
Dit was Zerachs grote ogenblik. Hij besloot de zuiveringsactie alléén voort te zetten. Hij begon tussen de dicht op elkaar staande bomen te rennen, telkens dekking zoekend. De legionnairs schoten op hem, maar hij verstopte zich achter de bomen en sprong tenslotte in een kuil. Eensklaps stonden er vijf Jordaniërs voor hem. Op nog geen twintig meter. Hij richtte zijn geweer. Drie vielen dodelijk getroffen neer. De beide anderen lieten zich in een greppel vallen. Voorzichtig kroop Zerach naderbij. Toen gooide hij een handgranaat. Hij rende naar de greppel en vond er vijf met bloed bevlekte lijken.

Mening Etsel over 'De strijd om Jeruzalem'

Een 'oud' boek lezen uit 1968 (1972) in 2009 kan zeer verhelderend werken. Natuurlijk staat de verovering van Jeruzalem in 1967 nog in ieders geheugen gegrift, maar hoe de gevechtshandelingen precies verliepen zijn velen allang weer vergeten. Anderen hebben de strijd nooit meegemaakt en voor hen is het lezen van dit boek helemaal 'nieuw'. Waar gevochten wordt vallen helaas doden. Bij deze oorlog waar de overwinning zo groots en zoet was zijn we geneigd de doden te vergeten. Met het lezen van dit boek worden we weer met de feiten op de neus gedrukt: oorlog is geen spelletje - er vallen doden. Het boek is vanuit Israëlisch perspectief beschreven. De lezer kan dus alleen maar ervaren wat de Israëlische soldaten hebben meegemaakt. Maar met een beetje fantasie kan de lezer zelf wel invullen hoe het voor de Jordaanse soldaten was. Laten we desondanks niet vergeten dat Israël slechts in bezit van Jeruzalem en de Westbank is gekomen omdat Jordanië een front opende tegen Israël. Koning Hoessein werd misleid door de berichten uit Egypte die claimden dat er een overwinning op handen was, terwijl in werkelijkheid binnen 24 uur de hele Egyptische luchtmacht was uitgeschakeld. Zonder deze miskleun van koning Hoessein was Israël nooit in het bezit gekomen van Oost-Jeruzalem en de Westbank. Hoe anders zou de geschiedenis er dan hebben uitgezien? Zouden deze gebieden dan nu nog steeds in handen zijn van Jordanië of zou er een Palestijnse staat zijn opgericht? Als dat laatste zou zijn gebeurd was er dan een einde gekomen aan het conflict? Het lijkt moeilijk te beantwoorden. Toch is mijn persoonlijke mening dat er dan ook geen einde aan het conflict zou zijn geweest. Wanneer we kijken naar de Palestijnse eis om alle vluchtelingen te laten terugkeren naar Israël, dan kunnen we er gevoeglijk vanuit gaan dat de strijd door zou zijn gegaan.

Het boek was aardig om te lezen, hoewel er nauwelijks ingegaan wordt op de politieke consequenties van de overwinning. Na een paar hoofdstukken begint de beschrijving van de doden en gewonden, hoe erg ook, wel een beetje te vervelen. Maar goed de schrijver wilde een reportage maken van wat de soldaten hadden meegemaakt, kennelijk als een soort eerbetoon. In dat opzicht is het boek geslaagd.

Boekrecensie: The Westbank and Gaza, Israel's options for peace - JCCS study group

The West Bank and Gaza, Israel's options for peace is een boek uit 1989 van de Jaffa Center for Strategic Studies in Tel Aviv. Hoewel dit boek een beetje gedateerd is, biedt het anno 2009 nog een heldere kijk op het Israëlisch-Palestijns conflict dat nog steeds niet is opgelost. Er worden in het boek zes opties besproken en gekeken naar de mogelijkheden ervan voor Israël: status quo, autonomie, Palestijnse Staat, eenzijdige terugtrekking Gaza, annexatie en Palestijns-Jordaanse federatie.

Gegevenstitel: The West Bank and Gaza, Israel's options for peace

auteur: JCSS study group

jaar: 1989

uitgeverij: Jerusalem Post

ISBN: 9653560042

Auteurs Jaffa Center for Strategic Studies

Aan deze studie hebben talloze onderzoekers meegedaan die werkzaam zijn voor het Jaffee center, de Tel Aviv Universiteit, mensen van buiten af, en het Washington Institute for Near East Policy. Een aantal namen: Aharon Yariv, Joseph Alpher, Dore Gold, Gideon Fishelson en Martin Indyk.

Inhoud boek 'The West Bank and Gaza, Israel's options for peace'

Het boek uit 1989 behandelt zes opties (in willekeurige volgorde) vanuit Israëls optiek om vrede te kunnen bereiken met de Palestijnen. Er wordt een definitie gegeven van elke optie en vervolgens de uitwerking gegeven op de Palestijnen, de Israëlische Arabieren, de Arabische staten, Israëls veiligheid, de binnenlandse situatie in Israël, demografie, geografie en economie, de Verenigde Staten en de Sovjet Unie (die toen nog bestond).

Status quo
Het handhaven van de status quo levert Israël een aantal voordelen op: het behouden van de strategische diepte verschaft door de Westbank, en afwachten van landen om mee te onderhandelen zonder dat vergaande concessies gedaan hoeven te worden. Maar naast deze voordelen zijn ook een aantal nadelen: radicalisering van de Palestijnen, het mogelijk eenzijdig uitroepen van de Palestijnse staat door de Palestijnen, verslechtering van de relatie met de Arabische landen in het bijzonder met Egypte, onrust in Israël zelf, moeizame relatie tussen de VS en Israël en tussen Israël en West Europa. De nadelen kunnen ertoe leiden dat Israëls afschrikking wordt aangetast en dat de kans op een Israëlische-Arabische oorlog toeneemt.

Autonomie
Bij deze optie (die al gedeeltelijk is uitgevoerd) wordt uitgegaan van twee mogelijkheden: beperkte en uitgebreide autonomie. Beperkte autonomie betekent wel autonomie voor de inwoners maar niet voor het land; uitgebreide autonomie betekent Palestijnse controle over al het land dat niet in gebruik is door de IDF en de Joodse nederzettingen. Bij deze laatste vorm zijn ook een nationale vlag en volkslied toegestaan. Voordeel beperkte autonomie is dat de veiligheidsrisico's voor Israël beperkt zijn; de IDF behoudt haar strategische posities. Ook de VS zal er mee instemmen. Nadeel is dat de Palestijnen het zullen afwijzen. Bij de uitgebreide autonomie zal er oppositie zijn van rechtse Israëliërs. Ook de Palestijnen zullen er niet erg blij mee zijn. Ze willen een eigen staat. Autonomie kan ook gezien worden als zwakheid van Israël waarvan de extremistische Palestijnen zullen profiteren.

Annexatie
Annexatie leidt tot een aantal problemen: of de identiteit van de Joods-Zionistische staat gaat er aan of de Palestijnen zullen geen politieke rechten krijgen of zullen worden gedeporteerd. Technisch gezien is het voor Israël haalbaar. Het heeft geen partners nodig. Maar annexatie zal onherroepelijk tot een oorlog leiden. Ook zal Israël hiermee de VS in het harnas jagen. De internationale gemeenschap zal Israël dwingende maatregelen gaan opleggen. Israël zal geconfronteerd worden met een internationale boycot waardoor de economie grote schade leidt. Er zal onrust ontstaan binnen de Israëlische samenleving (linkse Joden en Israëlische Arabieren) en ook de IDF.

Een Palestijnse Staat
Deze optie gaat uit van de vestiging van een Palestijnse staat in een groot deel van de Westbank en de Gaza-strook. De terugkeer van Palestijnse vluchtelingen is bij deze optie uitgesloten. Zij moeten door de Arabische landen worden opgenomen. Ook zullen de gebieden gedemilitariseerd zijn, de grenzen niet die van 1967 zijn, Israël het luchtruim beheersen, en er moeten waarschuwingssystemen komen die Israël waarschuwen voor mogelijke Arabische troepenbewegingen. De meeste nederzettingen zullen ontruimd worden. Verder moet er samenwerking zijn tussen Israël en de Palestijnen op het gebied van terrorismebestrijding en de verdeling van de waterbronnen. Deze optie zal door de meeste Palestijnen geambieerd worden. Voor Israël zit er wel een grote veiligheidsrisico aan vast: de Palestijnen zullen misschien streven naar een Groter Palestina. Ook bestaat er een kans dat de Palestijnen in Jordanië de macht daar zullen gaan overnemen. Ondertussen zullen Palestijnse extremisten de vorming van een staat tegen gaan omdat ze heel Palestina bevrijd willen zien. De internationale gemeenschap zal veel geld moeten investeren in een Palestijnse staat om de stabiliteit te garanderen. Rechtse Joden zullen zich tegen een Palestijnse staat keren, vooral de ontruiming van nederzettingen zal veel problemen op gaan leveren. Deze optie is even gevaarlijk als de optie van annexatie.

Eenzijdige terugtrekking uit Gaza
Deze optie heeft inmiddels al in 2005 plaatsgevonden (16 jaar na het publiceren van dit boek). We kunnen dus gemakshalve kijken naar de effecten ervan. Alle Joodse nederzettingen zijn ontruimd. Gaza is nadien een bolwerk van terrorisme geworden. Hamas heeft Fatach inmiddels uit het gebied gegooid. Hamas heeft Israël jarenlang met raketten bestookt, ook na de Israëlische terugtrekking. Er heeft een grote oorlog plaatsgevonden in 2008-2009. Hier is door de internationale gemeenschap zeer kritisch op gereageerd. Vooral Israël kreeg de schuld (zie het recente Goldstone-rapport van de VN uit september 2009). Deze optie heeft duidelijk gefaald en voor meer ellende gezorgd dan toen Israël het gebied nog onder controle had.

Jordaanse-Palestijnse federatie
In deze optie is Jordanië overheersend en verantwoordelijk voor de defensie, interne veiligheid en buitenlandse zaken. Er zouden veiligheidsovereenkomsten met Israël moeten worden gesloten om te voorkomen dat Israël aangevallen wordt. Het belangrijkste daarbij is demilitarisatie van de Westbank en de vestiging van een waarschuwingssysteem. Deze opties zijn voorgesteld door zowel Jordanië, de PLO als sommige Israëliërs. Maar het gaat daarbij om verschillende versies. Omdat er in tussen vrede is tussen Israël en Jordanië hoeft Israël minder te vrezen voor een Arabische aanval vanuit het oosten. Veel Palestijnen zullen echter tegen deze optie zijn. Zij zien hiermee een onafhankelijke Palestijnse staat in rook opgaan. Voor Israël is het ook niet heel gunstig. De Palestijnen zullen de meerderheid zijn in Jordanië en misschien de Jordaanse troon omver stoten om zo een grote Palestijnse staat op te richten die vijandig staat tegenover Israël.

Mening Etsel over 'The West Bank and Gaza, Israel's options for peace'

Het is interessant een boek uit 1989 in 2009 opnieuw te lezen. Vooral omdat in dit boek een soort van voorspellingen werden gedaan over verschillende opties voor vrede. Sinds 1989 is er heel wat gebeurd in het Midden-Oosten. Er zijn twee Intifada's geweest, Jordanië heeft vrede gesloten met Israël, de Palestijnen hebben in veel gebieden autonomie gekregen, Arafat is overleden, Hamas is een belangrijke factor geworden, Israël heeft zich eenzijdig teruggetrokken uit de Gaza-strook, de Sovjet Unie bestaat niet meer, etc. Het zijn allemaal factoren die van invloed zijn geweest op de uitvoering van de zes opties die hierboven staan beschreven.

Van de genoemde opties zijn er twee uitgevoerd: gedeeltelijke Palestijnse autonomie en eenzijdige terugtrekking uit Gaza. Eigenlijk is er nog optie gedeeltelijk gehandhaafd: de status quo. Wat hebben de Palestijnse autonomie en de eenzijdige terugtrekking uit de Gaza-strook opgeleverd? De eerste heeft ertoe geleid dat de Palestijnen meer zelf bestuur kregen en zelfs verkiezingen hebben gehouden. Daar staat tegenover dat deze autonomie er ook toe geleid heeft dat de Tweede Intifada in 2000 begon. Deze was gewelddadiger dan de eerste omdat de Palestijnen in het bezit van wapens waren gekomen die door de internationale gemeenschap aan de Palestijnse politie was verstrekt. Met deze wapens is tegen Israël gevochten. Meer vrijheid heeft dus tot een averechts effect geleid. Hetzelfde kan gezegd worden over de eenzijdige terugtrekking uit Gaza. Israël had gehoopt dat het geweld hierdoor zou afnemen, maar het nam juist toe. In 2008-2009 kwam er zelfs een grote oorlog.

Nu Israël door de internationale gemeenschap steeds verder onder druk gezet wordt om concessies te doen aan de Palestijnen, is maar zeer de vraag hoe dit zal uitpakken. Zal de vorming van een Palestijnse Staat het geweld doen afnemen of juist versterken? Persoonlijk denk ik het laatste. Het is duidelijk dat de Palestijnen veel meer willen dan een eigen staat. Hun eis om Palestijnse vluchtelingen te laten 'terugkeren' naar Israël maakt al duidelijk wat hun echte plannen zijn: de ontmanteling van de Joodse Staat.

Wat ik miste in het boek was een optie over vrede met alle Arabische landen. Het Palestijnse probleem kan pas echt opgelost worden als alle Arabische landen vrede sluiten met Israël en als er democratie komt in de Arabische wereld zonder grote invloed van de islam op het politieke bestel. Goed, het is een bijna onmogelijke optie die -zoals het er nu naar uitziet- waarschijnlijk nooit verwezenlijkt zal gaan worden. Toch zal in die richting gedacht moeten worden. Hier ligt namelijk de kern van het conflict. Zou Palestina in West-Europa of Noord-Amerika hebben gelegen dan zou het conflict veel sneller zijn opgelost. De Palestijnen zouden dan geen schijn van kans hebben met hun terreuraanslagen op een democratische staat (Israël). Iedereen zou dan het gevaar inzien van een dictatoriale Palestijnse staat die voor veel instabiliteit zou zorgen in het democratische westen. Het westen zou dan alleen een Palestijnse staat tolereren die democratisch zou zijn en die Israël zou erkennen.
Nu probeert de internationale gemeenschap de dictatuur in het Midden-Oosten te ontzien ten koste van het democratische Israël. Het is makkelijker om Israël onder druk te zetten en overal de schuld van te geven, dan de Arabische wereld op haar fouten te wijzen. Hiermee wordt echter het Palestijnse probleem totaal niet opgelost. Het enige wat de internationale gemeenschap kan bewerkstelligen is de vorming van een vijandige Palestijnse dictatuur die voor veel problemen gaat zorgen in het Midden-Oosten. Daardoor wordt Israël verder in het nauw gedreven. De kans op oorlog wordt er alleen maar groter door en de internationale gemeenschap zal dan opnieuw de beschuldigende vinger naar Israël wijzen. Eigenlijk is er in de wereld niet zoveel veranderd sinds de oprichting van de Joodse staat. Werden vroeger de Joden beschuldigd door de wereld van alle ellende, nu is het Israël die de klappen moet opvangen. Israël is de Jood van de wereld geworden die door (bijna) de hele wereld verguisd wordt.

Hoewel dit dus een wat ouder boek is, is het toch zeer aangenaam om te lezen en om te zien wat er van de zes opties tot nu toe is terechtgekomen. Helaas worden we daarvan echter niet echt optimistisch.

Meer boeken in mijn special: Recensies boeken Israël/Midden-Oosten (deel II).

Boekrecensie: Two minutes over Bagdad - Amos Perlmutter e.a.

Two minutes over Bagdad (1982/2003) gaat over het Israëlische bombardement op de kerncentrale Osirak nabij Bagdad in Irak (operatie Babylon). Het boek is geschreven door Amos Perlmutter, Michael Handel en Uri Bar-Joseph. Operatie Babylon zoals de aanval werd genoemd, is een interessant boek dat vooral haar licht laat schijnen op het beslissingsproces van de Israëlische regering. Een zelfde soort proces doet zich nu waarschijnlijk voor bij de kwestie Iran.



Gegevenstitel: Two minutes over Bagdad

auteurs: Amos Perlmutter, Michael Handel en Uri Bar-Joseph

uitgever: Routeledge

jaar: 1982/2003

ISBN: 978-0714683478

Gegevens over de auteurs: Amos Perlmutter, Michael handel en Uri Bar-Joseph

Amos Perlmutter was professor in de politieke wetenschappen en sociologie aan de American University. Hij heeft verschillende boeken geschreven, waaronder 'The military and politics in Israel'. Hij is in 2001 op 69 jarige leeftijd overleden. Michael Handel is onderzoeker bij het Harvard Center for International affairs. Hij heeft een aantal boeken geschreven zoals 'The Israeli Political Military Doctrine'. Uri Bar-Joseph diende in de Israëlische luchtmacht waar hij zich bezig hield met training en tactische planning.

Inhoud 'Two minutes over Bagdad'

inhoud boek 1982
Het boek begint met de beschrijving van pogingen van landen in het Midden-Oosten om nucleaire wapens te bemachtigen. Verschillende Arabische landen hebben dit geprobeerd, zoals Libië, Syrië, Saoedi Arabië en Pakistan. Ook Israël heeft pogingen ondernomen en is er als enig land in het Midden-Oosten in geslaagd om de atoombommen daadwerkelijk te produceren. Waarschijnlijk was de VS het eerste land dat ontdekte dat Israël bezig was met het produceren van kernwapens. In de jaren zestig vloog een U2 boven Israël en ontdekte vermoedelijk dat er in Dimona iets gaande was. (Later heeft de Israëliër Vanunu die in de kernreactor van Dimona werkte in het geheim foto's gemaakt en deze aan de Britse krant The Times geleverd. Toen was het de wereld wel duidelijk dat Israël kernwapens bezit.)
Ondanks dat Israël kernwapens bezit is het erg huiverig voor vijandige landen die ook kernwapens willen produceren. Voor Israël is dit een nachtmerrie scenario dat doet denken aan de Holocaust. Irak was zo'n nachtmerrie. Met Saddam Hoessein aan de macht die zeer onvoorspelbaar was, moest Israël vrezen voor het ergste. Israël besloot daarom dat er alles aan gedaan moest worden om een nucleair Irak te voorkomen. Verschillende scenario's werden besproken door de Israëlische regering en de legertop. Eén van die scenario's was een commandoactie. Maar met de moeilijk toegankelijke Iraakse woestijn werd daar vanaf gezien. De kans op mislukken zou groot zijn geweest. Een paar jaar daarvoor had de VS met een dergelijke actie gefaald om de Amerikaanse gijzelaars uit de ambassade in Teheran te bevrijden. Ook heeft men nog getracht om internationale druk uit te oefenen, maar dit mislukte. Een land als Frankrijk had economische belangen om Irak verrijkt uranium te leveren.
Israël koos dus uiteindelijk voor een luchtaanval. Vanaf het tweede helft van het boek wordt de voorbereiding en de uitvoering daarvan uitgebreid beschreven. Een zeer complexe operatie waar maanden van voorbereiding aan vooraf gingen. Slechts zo'n honderd mensen wisten van tevoren dat de aanval zou plaats gaan vinden en de piloten hoorden pas 24 uur van tevoren wanneer de aanval zou plaats hebben. Bij de aanval moest met veel zaken rekening worden gehouden, zoals de aanwezigheid van buitenlandse technici in de kernreactor om te voorkomen dat onder hen doden vielen, de keuze van de bommen, de vliegroute, etc. Naast de beschrijving van de voorbereiding en de aanval zelf gaan de auteurs ook uitgebreid in op de geschiedenis van de Israëlische luchtmacht. Het boek beschrijft veel, maar natuurlijk worden lang niet alle geheimen van de operatie prijs gegeven.
Het laatste deel van het boek gaat in op de reacties van zowel Israël, Irak als de rest van de wereld. Duidelijk is dat Israël dit deel van de operatie niet goed had voorbereid. De wereld reageerde verbolgen en Israël werd uitgemaakt voor een schurkenstaat. Israël bleek niet goed in staat te zijn uit te leggen waarom ze deze actie had ondernomen. Pas jaren later toen de VS Irak aanviel was de wereld Israël dankbaar dat Irak geen kernwapens had.

inhoud boek 2003
De nieuwe versie van 2003 gaat uitgebreid in op een preventieve aanval zoals Israël die heeft uitgevoerd en op de historische behandeling van proliferatie. Ook wordt gekeken naar de situatie zoals die zich ontwikkeld heeft na 11 september 2001. Het boek geeft goed inzicht in het beslissingsproces dat leidde tot de gebeurtenis, alsook de politieke en strategische uitkomsten. Het is belangrijk te realiseren dat tegenwoordig de situatie anders is dan destijds. Een aanval op Iran bijvoorbeeld zal weer op een heel andere wijze moeten worden voorbereid. Ook gaan de schrijvers in op de vraag of de aanval gerechtvaardigd was? Mag er een preventieve aanval plaatsvinden? Er wordt gekeken naar de politieke en militaire gevolgen van de aanval.

Mening Etsel over 'Two minutes over Bagdad'

Het is september 2009 wanneer ik deze recensie schrijf. Er doet zich een nieuwe dreiging voor op nucleair gebied en deze heet Iran. Verschillende bronnen, waaronder geheime diensten van westerse landen maar ook de IAEA (Internationaal Atoom Energie Agentschap), waarschuwen de wereld dat Iran kernwapens kan maken. Of er een aanval op Iran komt en zo ja door wie (de VS of Israël of de internationale gemeenschap) is totaal onduidelijk. Op dit moment geeft men nog de voorkeur aan diplomatie, maar de tijd dringt. Zodra Iran eenmaal echt kernwapens heeft is een aanval op dat land nagenoeg uitgesloten. En dan? Is de Iraanse president Ahmedinejad zo gek om Israël met kernwapens aan te vallen? Hij heeft Israël verschillende malen gedreigd. Of zal het zelfs de VS troepen aanvallen in Afghanistan? En hoe denken de Arabische landen erover (Iran is niet Arabisch)? Zullen die nu ook gaan streven naar een atoombom? Zal er een wapenwedloop ontstaan? Het zijn allemaal vragen waar we nu nog geen antwoorden op weten. Het is slechts gissen. Maar moet de wereld machteloos toekijken hoe een gevaarlijk land kernwapens in bezit zal krijgen?

Een aanval op Iran uitvoeren is natuurlijk een enorm lastig karwei. Het gaat niet om één kerncentrale zoals bij Irak het geval was. Meerdere plekken zullen tegelijkertijd moeten worden aangevallen. Het enige land dat zo'n aanval kan uitvoeren is de VS met kruisraketten en zeer zware bommen die diep de grond in kunnen boren. Of wordt het toch Israël? Vorig jaar (2008) heeft Israël al een nucleaire installatie in Syrië gebombardeerd. Was dit een voorproefje? We moeten het afwachten.

Ik raad iedereen die geïnteresseerd is in de kwestie Iran vooral ook dit boek te gaan lezen. Het geeft een kijkje achter de schermen van de Israëlische politiek. Of zich eenzelfde scenario zal afspelen is niet zo waarschijnlijk, maar er zullen altijd wel elementen van overeenkomst tussen zitten. Mocht Iran door Israël worden aangevallen dan zullen er ongetwijfeld nieuwe boeken verschijnen die verslag zullen doen van de aanval. Dan zullen we ongeveer weten zich binnen de Israëlische politiek heeft afgespeeld.

Meer boeken in mijn special:Recensies boeken Israël/Midden-Oosten (deel II).

Boekrecensie: Onderwijs van Palestijnse Autoriteit moedigt aan tot heilige oorlog tegen Israël - prof. dr. H. Jansen

'Onderwijs van Palestijnse Autoriteit moedigt aan tot heilige oorlog tegen Israël' (2005) is het schokkende boek van professor dr. Hans Jansen over het haatdragende onderwijs dat in de Palestijnse Gebieden gedoceerd wordt aan jongeren. Hij laat zien dat Palestijnse kinderen en leerlingen al heel vroeg worden voorbereid en geestelijk toegerust om Israël in een Heilige Oorlog te vernietigen. Zo groeit een hele generatie op die geen vrede meer kan sluiten met Israël.

Gegevenstitel: Onderwijs van Palestijnse Autoriteit moedigt aan tot heilige oorlog tegen Israël

auteur: prof. dr. Hans Jansen

uitgeverij: Stichting Christenen voor Israël (Chai pers)

jaar: 2005

ISBN: 90-73632-16.1

Over de auteur Prof. dr. Hans Jansen

Professor is sinds 2002 verbonden aan het Simon Wiesenthal Instituut te Brussel. Hij geeft daar les over islamisering en globalisering van de Europese Jodenhaat en over de plaats van het Jodendom in grote filosofische systemen. Hij heeft talrijke boeken op zijn naam staan. De belangrijkste is: Christelijke theologie na Auschwitz (Christelijke en kerkelijke wortels van het antisemitisme).

Inhoud 'Onderwijs van Palestijnse Autoriteit moedigt aan tot heilige oorlog tegen Israël'

Na de verovering van in 1967 van Judea, Samaria, Gaza, de Golan en Sinaï kwamen veel Palestijnen onder Israëlisch bestuur. Het ministerie van onderwijs gaf opdracht om de schoolboeken te onderzoeken en te zuiveren van lasterlijke en smadelijke taal aan het adres van Israëliërs en Joden. Maar Syrië, Egypte en Jordanië startten meteen een laster campagne tegen Israël. Zij beklaagden zich bij de VN dat Israël haar onderwijssysteem op drong. Maar de VN verklaarde dat het oude systeem gewoon was blijven bestaan . Bovendien ging de UNESCO zich nu bezig houden met het samenstellen van de lijst met schoolboeken. In 1995 (na het sluiten van de Oslo Akkoorden) eiste de Palestijnse Autoriteit van Arafat dat zij zou gaan bepalen wat voor soort onderwijs er gegeven zou worden. Israël probeerde nog wel controle uit te oefenen maar dat mislukte. De PA kreeg 7 miljard dollar van de internationale gemeenschap om het vredesakkoord uit te voeren. Daarvan werd 12% (84 miljoen dollar) gebruikt voor het onderwijs. Maar in plaats van dit geld te steken in het bevorderen van vrede, werd haat verkondigd jegens Israël. Kinderen leren op school dat Israël geen recht heeft om te bestaan. Het antisemitisme wordt aangewakkerd. Er kwam een speciaal schoolboek over de Jihad (Heilige Oorlog). Tijdens zomerkampen krijgen kinderen militaire training ter voorbereiding op Jihad tegen Israël. En de PA recruteert kinderen om deel te nemen aan de Tweede Intifada.

Een stukje tekst uit hoofdstuk 8 Consequenties van Palestijns onderwijs
Allerlei onderzoeken hebben zich bezig gehouden met de vraag welke praktische consequenties een dergelijk onderwijs heeft. Hieruit blijkt dat de grote meerderheid van de kinderen en leerlingen niet alleen bereid is om in de strijd tegen Israël te sneuvelen, maar er ook naar verlangt om zich zelf op te offeren en shahid te worden, dat wil zeggen om het martelaarschap voor de zaak van Allah te ondergaan..... Salma al Debi, die in het Culturele Centrum voor de ontwikkeling van de jeugd van 14 tot 18 jaar in Nablous op de West-bak werkzaam is, deed eenzelfde ervaring op: "Wij hebben daar te maken met een verloren generatie. Moge God hen te hulp komen! Zij geloven in geweld. Een cultuur van de dood heeft zich onder hen verspreid. Er zijn duizenden die als martelaar willen sterven..." "Ik zeg tegen hen: 'Het Palestijnse volk wil dat jullie blijven leven. Alleen levende mensen kunnen hun vaderland dienen, maar geen dode mensen'"

Mening Etsel over 'Onderwijs van Palestijnse Autoriteit moedigt aan tot heilige oorlog tegen Israël'

Veel voorstanders van de Palestijnen beweren altijd dat de haat jegens Israël en de Joden wordt aangewakkerd door het Israëlische geweld en niet door het Palestijnse onderwijs. Ze menen dat als Israël nu maar de gebieden 'teruggeeft' de haat vanzelf minder zal worden. Hierover kunnen drie dingen gezegd worden. Ten eerste werd de haat al in schoolboeken gepredikt in de gebieden voordat deze door Israël veroverd waren in 1967. Ten tweede werden in 1993 de Oslo Akkoorden gesloten die uiteindelijk moesten leiden tot een zelfstandige Palestijnse Staat. Maar al in 1995 wilde de Palestijnse Autoriteit zelf het onderwijs gaan bepalen en dat was vanaf het begin haatdragend tegenover Israël en de Joden. Dat is vreemd als je juist op zoek bent naar vrede. En ten derde is het vreemd om in haat te onderwijzen als dit vanzelf al zou gebeuren door het Israëlische geweld. Waarom zou je iets verder stimuleren dat door de vijand kennelijk al wordt veroorzaakt? Dat lijkt dan overbodig.

Waarom is dit boek zo belangwekkend? Wel, om echte vrede te kunnen bereiken is het van belang dat de tegenpartij niet gedemoniseerd wordt. Wanneer kinderen van jongs af aan geleerd wordt om andere mensen te haten, kunnen ze later nooit leren om in vrede te leven met andere mensen. Zelfs al zouden de Palestijnen gelijk hebben en doet Israël hen onrecht aan, dan nog leidt haat er nimmer toe dat mensen uiteindelijk in vrede met elkaar kunnen leven. Er zijn genoeg conflicten in de wereld op te noemen die werden opgelost en waarbij de vechtende partijen weer samen met elkaar moesten gaan leven. Het kweken van haat bemoeilijkt echter dat proces.
In zijn boek geeft professor Hans Jansen aan dat binnen het Israëlische onderwijssysteem de Arabieren niet gedemoniseerd worden. Er wordt begrip op gebracht aan de Arabische cultuur die veel gebracht heeft aan de mensheid, zoals wiskunde en geografie. Deze manier van onderwijs zorgt er voor dat de Israëliërs de Palestijnen als mensen blijven zien waarmee uiteindelijk vrede gemaakt moet worden. Tenminste, voor zover dat mogelijk is. Als de Palestijnen immers doorgaan met het haten van Joden blijft vrede een heel eind weg. Er gaat zo zelfs een hele generatie verloren.

Het is niet juist wanneer de rest van de wereld met haar armen over elkaar toekijkt hoe de Palestijnen hun ondergang tegemoet gaan. Palestijnen moeten gered worden uit deze cyclus van haat. Dat is niet alleen belangrijk voor Israël en het vredesproces, maar ook voor de Palestijnen zelf. Het is verschrikkelijk om je hele leven in de cultuur van de dood te leven. Het leven is om geleefd te worden, niet om de dood te eren.

Nog een stukje tekst uit het boek van Jansen door opperrabbijn dr. Jonathan Sacks
Het menselijk hart beschikt over de grootste kracht van massavernietigingswapens, en zijn naam is haat. De technieken en de technologieën mogen dan nieuw zijn, maar het probleem is zo oud als de mensheid. Hieruit volgt, dat een spiritueel probleem niet is opgelost, als alle oorlogen zijn uitgevochten, een vredesakkoord is gesloten en nieuwe wetten zijn aangenomen, want een ziekte van de ziel van de mens blijft. Daarom moet er een geestelijk, ja zelfs religieus antwoord worden gegeven. Maar hier worden wij geconfronteerd met een dilemma. In de geschiedenis is er geen grotere kracht voor de liefde dan de religie, maar tegelijkertijd is er geen grotere kracht voor de haat dan de religie. Godsdienst is als vuur. Het geeft warmte maar legt ook veel in de as. Wij moeten waken over de vlam.

Meer boeken in mijn special: Recensies boeken Israël/Midden-Oosten (deel II).

Boekrecensie: Een schreeuw om recht - Dries van Agt



In september 2009 kwam dan het reeds lang van tevoren aangekondigde boek van Dries van Agt -Een schreeuw om recht- uit. Hoewel de titel doet vermoeden dat recht het belangrijkste uitgangspunt van het boek is, is dit allerminst het geval. Van Agt heeft een zeer incompleet verhaal geschreven om vervolgens de conclusie te trekken dat er geen sprake is van recht. Zo doet hij in feite het recht, waar hij naar zegt te streven, onrecht aan.



Gegevenstitel: Een schreeuw om recht (geschiedenis van de Palestijnse tragedie)

auteur: Dries van Agt

uitgeverij: Bezige Bij

jaar: 2009

ISBN: 978 90 234 5483 0

Gegevens over de auteur

Dries van Agt was minister van justitie en premier (van drie kabinetten) in de jaren 1970. Na het premierschap werd hij Commissaris van de Koningin in de provincie Noord-Brabant. Nadien is hij ambassadeur van de EU geweest in Japan en de Verenigde Staten. Sinds een jaar of tien houdt hij zich bezig met het Palestijns-Israëlisch conflict waarbij hij partij kies voor de Palestijnen.

Inhoud boek 'Een schreeuw om recht'

Wat meteen opvalt aan het boek van Dries van Agt is dat hij geen chronologisch verslag doet, maar gekozen heeft voor thema's. Zo behandelt hij de checkpoints, de muur, situatie in Hebron, de oorlogen, het vredesproces, Hamas, etc. Voor mensen die niet goed op de hoogte zijn van de achtergronden van het Israëlisch-Palestijns conflict is dit erg verwarrend om te lezen. Temeer, daar Van Agt er voor gekozen heeft om Israël als zondebok aan te merken waardoor hij veel gegevens moest weglaten om deze beschuldiging waar te kunnen maken. Afgezien van een enkele opmerking hier en daar dat de Palestijnse zelfmoordaanslagen op Israëlische burgers door hem worden verafschuwd (Van Agt vindt overigens wél dat het leger en de kolonisten hierdoor getroffen mogen worden!), is de teneur van het hele boek dat er maar één hoofdschuldige is in het conflict en dat is Israël. Hoewel Van Agt niet zonder meer als antisemitisch bestempeld kan worden, kunnen we wel zonder enig voorbehoud concluderen dat Van Agt niet oprecht is in zijn behandeling ten op zichte van Israël.

Mening Etsel over het boek 'Een schreeuw om recht'

Het centrale thema in het boek lijkt het streven van Van Agt naar recht. Maar in werkelijkheid lezen we een hypocriete Van Agt die Israël zwart probeert te maken. Van enig streven naar rechtvaardigheid in het boek valt nauwelijks iets te bespeuren. Aan de hand van een aantal voorbeelden uit Van Agts boek zal ik bespreken op welke wijze Van Agt Israël aan de schandpaal nagelt.

De verdeling van het land en de vluchtelingen problematiek
Van Agt begrijpt het Palestijnse geweld heel goed. Zo noemt hij de oneerlijke verdeling van Palestina in een Joods en Palestijns gebied: de Joden kregen meer land toe gewezen dan de Palestijnen terwijl deze laatste tweederde van de bevolking uitmaakte. Wanneer we louter en alleen naar het oppervlakte van het gebied kijken, zou Van Agt op het eerste gezicht gelijk hebben. Maar er dienen twee kanttekeningen geplaatst te worden. Ten eerste was het grootste deel van Palestina al aan de Arabieren gegeven: Trans-Jordanië. Ten tweede kregen de Joden de Negev woestijn dat toen en tegenwoordig nog steeds geen aantrekkelijk woongebied is om er miljoenen mensen te huisvesten. Wanneer we de Negev dus grotendeels buiten beschouwing laten hebben de Joden juist veel minder land (woongebied) gekregen dan de Palestijnen. Er woonden bovendien niet meer Joden in Palestina vanwege de immigratierestricties die nota bene vlak voor het begin van WO II werden ingevoerd door de Britse machthebbers om de Arabieren te vriend te houden. Veel Joden die illegaal probeerden naar Palestina te komen zijn teruggestuurd naar Europa, een zekere dood tegemoet gaand.

Na het delingsplan van de VN begonnen de Arabieren in Palestina een burgeroorlog tegen de Joden aldaar, en na de uitroeping van Israël een half jaar later vielen 7 Arabische staten binnen Iedereen weet van tevoren dat een oorlog een vluchtelingenstroom op gang brengt. Er zijn talloze voorbeelden te noemen waar vluchtelingen nooit meer terugkeerden naar hun land van herkomst. De heer Van Agt meldt echter dat er een vooropgezet plan van de Joden was om de Arabieren te verjagen om zo een staat te kunnen opbouwen die alleen bestemd was voor Joden. Dit plan Dalet was in reactie op het feit dat Jeruzalem was geblokkeerd en de Arabieren de meeste wegen in handen hadden en Joods verkeer en vervoer onmogelijk maakten. Hoewel de Palestijnen zelf erkennen dat de Arabische legers hen gevraagd had tijdelijk hun huis te verlaten, laat Van Agt dit belangrijk punt in zijn boek achterwege. Andere redenen waarom zovelen wel vluchtten was dat het Palestijnse leiderschap zelf vluchtte en daardoor was men gedemoraliseerd en ook dat allerhande verhalen de rond deden over Joodse wreedheden. Ook gaat hij niet in op kwestie waarom Arabieren niet bleven terwijl de Joden hen vroegen om te blijven. In Haifa bijvoorbeeld werd door het Joodse leiderschap uitdrukkelijk aan de Arabieren gevraagd niet te vertrekken, tevergeefs. Zou er sprake zijn van een vooropgezet Joods plan dan zouden de Joden toch wel zo slim zijn geweest om alle Arabieren te verjagen. Hetzelfde kan gezegd worden over de Zesdaagse oorlog. Ook toen waren er vluchtelingen vanwege het geweld. Desondanks bleven veel Arabieren er gewoon wonen. Zou Israël de bedoeling hebben gehad om de Westbank Joods te maken dan had het zonder al teveel moeite alle Arabieren hebben kunnen verjagen. Dit is niet gebeurd.

Ook behandelt de heer Van Agt niet de opvang van de Palestijnse vluchtelingen. Terwijl je elders in de wereld ziet dat vluchtelingen worden opgevangen en integreren in andere landen, is dit bij de Palestijnen niet het geval. Zij worden als propaganda wapen gebruikt tegen Israël. Als de Arabische landen echt sympathie koesteren voor de Palestijnen dan hadden ze deze vluchtelingen allang opgenomen in hun samenleving als volwaardige burgers. Helaas zien we deze gedachte niet terug bij Van Agt. Liever blijft hij er op hameren dat Israël de schuldige is en wil hij dat alle Palestijnse vluchtelingen (ook de nakomelingen en dat is inmiddels 90%) kunnen terug keren zodat er een Joods 'vluchtelingenprobleem' ontstaat (ik neem ten minste aan dat de Palestijnen op hun oude plek willen wonen en Joden daarvoor moeten wijken). Of en op welke wijze de heer Van Agt het dan ontstane Joodse 'vluchtelingenproblematiek' wil oplossen, lezen we niet terug in het boek. In de gedachtewereld van Van Agt kan er alleen maar rechtvaardigheid komen voor Palestijnen. Niet voor Joden, want die zijn immers de schuldigen.

Hamas
Volgens Van Agt is Hamas een redelijke partner om mee te onderhandelen. Hij begrijpt niet dat de Westerse wereld en Israël niet met deze islamitische partij willen praten en het zelfs isoleren. Hamas is immers democratisch aan de macht gekomen via eerlijke verkiezingen en dus moet deze partij erkend worden. Nu zeggen democratische verkiezingen lang niet altijd alles wanneer duidelijk is dat een partij er extreme denkbeelden op na houdt. Zo werd Adolf Hitler destijds ook democratisch gekozen, maar stortte het Duitsland uiteindelijk in een wrede dictatuur. In recente opinieonderzoeken zien we nu ook dat de meerderheid van de Gaza bevolking niet meer op Hamas zou stemmen, maar of er ooit weer verkiezingen zullen komen is de vraag. Van Agt besteedt in zijn boek dan ook geen enkele aandacht aan het handvest van Hamas en de banden die het heeft met de Moslim Broederschap. Zo wordt de lezer niet duidelijk dat Hamas' ultieme doel is om een islamitische dictatuur op te richten. Er wordt in het handvest met geen woord gerept over een democratische staat waar alle burgers gelijk zijn. En kijken we naar het huidige Gaza dan zien we al dat daar geen Joden meer kunnen wonen. Dus wat stelt de heer Van Agt zich eigenlijk voor bij democratie als in Gaza al bij voorbaat Joden worden uitgesloten? Het zelfde geldt voor de Westbank. Palestijnen eisen het vertrek van alle Joden. Hoe kan er dan ooit een democratische staat ontstaan met gelijke rechten voor alle burgers? Bovendien worden in het handvest van de Hamas de Protocollen van de Wijzen van Zion aangehaald en de Joden van het starten van beide wereldoorlogen en de Franse Revolutie beschuldigd. Hamas leiders roepen geregeld dat Joden de afstammelingen van apen en varkens zijn en Allah ze heeft vervloekt, en onlangs noemde men de holocaust een 'zionistische mythe' en onderwijs waarin dit aan de orde komt een 'oorlogsmisdaad'. Moet Israël met een dergelijke club gaan praten? Waarover dan?

In zijn boek meldt Van Agt dat organisaties als Irgoen en de Stern-groep ook terreur uitoefenden en dat leiders van die bewegingen later gewoon in het parlement werden opgenomen en zelfs premier werden (Begin en Shamir). Dus waarom nu niet met Hamas onderhandelen? Allereerst zijn de aanslagen van Irgoen en Stern gepleegd in een periode dat het Joden bijna onmogelijk werd gemaakt om naar Palestina te vluchten terwijl ze met massamoord bedreigd werden in Europa. Bij de Palestijnen is van zo'n dreiging nimmer sprake geweest. Bovendien zijn er veel minder slachtoffers gevallen dan bij de terreur van Hamas. Ten tweede waren de organisaties Irgoen en Stern allang opgeheven voordat ze in het parlement kwamen. En ten derde hebben beide organisaties nimmer aanslagen gepleegd tijdens vredesonderhandelingen, want die waren er toen immers nog helemaal niet. Hamas heeft de mogelijkheid om te kiezen voor vredesonderhandelingen in plaats van geweld. In dit geval wil ik er nog op wijzen dat de IRA het geweld moest afzweren voordat er vredesonderhandelingen plaatsvonden. De internationale gemeenschap stelde deze eisen en de IRA hield zich daar aan. Hamas blijft juist zo aan haar standpunten vasthouden omdat een aantal bekende mensen, organisaties en ook landen vraagtekens bij de internationale eisen zetten en zonder voorwaarden wel met Hamas zijn gaan praten.

Van Agt vindt de voorwaarden die gesteld worden aan Hamas onredelijk: onthoudt u van geweld; erken Israël en ga akkoord met alle eerdere akkoorden die zijn gesloten. Wat is er onredelijk aan het onthouden van geweld? Dat is toch ook in het voordeel van de Palestijnen zelf? Kijk naar de Westbank waar momenteel meer rust is. Je ziet dat het gebied economisch opbloeit. Wat is er vervolgens onredelijk aan om Israël te erkennen? Zelfs al zijn de grenzen daarvan onduidelijk zoals Van Agt stelt, dan nog kan je de staat erkennen. Daarmee zou Hamas aangeven dat ze niet langer uit is op vernietiging van de staat. Op het moment dat dit gebeurt zal Israël Hamas ook erkennen net zoals met Fatach is gebeurd. Tot slot, wat is onredelijk aan het naleven van eerdere akkoorden? Van Agt zegt dat Israël dat zelf ook niet doet. Hij bedoelt hiermee waarschijnlijk dat Israël huizen bouwt op de Westbank terwijl dit bezet gebied is. In werkelijkheid is de status van de Westbank echter nog steeds niet bepaald. De Palestijnen hebben daar nooit een eigen land gehad en dus kan er geen sprake zijn van een Israëlische bezetting. Waarom mogen Palestijnen er wel bouwen en Joden niet? Ten tijde van de regering Bush was er een overeenkomst gesloten. "Het was een overeenkomst met een aantal principes of richtlijnen: er zouden geen nieuwe nederzettingen komen, er zouden geen aanmoedigingspremies (meer) komen voor mensen die naar de nederzettingen zouden willen verhuizen, nieuwbouw zou uitsluitend plaats vinden binnen de formele grenzen van bestaande nederzettingen en er zou geen onteigening van grond geschieden ten behoeve van de nederzettingen." (Interview met Elliott Abrams 27.6.09 inzake bouw in de nederzettingen. Destijds de onderadviseur van President Bush voor Veiligheidszaken)

Relatie Israël en Amerika
Kenmerkend voor het zwart maken van Israël is het schrijven van sterke verhalen over de vermeende macht van de Israël c.q. Joodse lobby in de Verenigde Staten. Van Agt doet daar graag aan mee. Vroeger beschuldigde men de Joden er altijd van veel macht te hebben in de wereld. Ze zouden de media controleren en de banken waarmee oorlogen gefinancierd werden. Berucht is het boekwerk de 'Protocollen van de Wijzen van Zion', waarin beweerd wordt dat de Joden de wereld leiden. Tegenwoordig beschuldigt men de Joden maar Israël ervan de macht te hebben in de wereld. Van Agt schrijft over een congres in Herzliya waar conservatieven vanuit de hele wereld bijeenkwamen om plannen te bespreken om de hele wereld te beheersen. Verder dicht hij de Israël lobby enorme macht toe, zelfs zo sterk dat Israël het beleid van de VS bepaalt (zoals de oorlog tegen Irak wat de VS begon onder druk van Israël, aldus Van Agt; vergelijk dit met de oude bewering dat Joodse bankieren oorlogen financierden. In werkelijkheid speelde olie een belangrijkere rol voor de VS).
Bovendien gaat hij totaal voorbij aan de christelijke achtergrond van de VS. Dat Amerika zo pro-Israël is geworden (vroeger was dit het niet zo), komt voornamelijk vanwege de vele evangelische christenen die in de VS wonen. Zij steunen Israël van harte en zij hebben grote invloed op de Amerikaanse politiek. Het aantal Joden in de VS is slechts gering (zo'n 6 miljoen) en hebben veel minder invloed dan Van Agt en de zijnen ons willen

oen geloven. Bovendien zijn lang niet alle Joden in de VS pro-Israël.

Relatie Israël en de EU
Bijna lachwekkend is het hoofdstuk over de relatie tussen de EU en Israël. Van Agt vindt dat de EU voorwaarden moet stellen aan Israël om handel te drijven met de EU omdat Israël zich niet houdt aan de internationale regels. Waarom is dit bijna lachwekkend? Ten eerste omdat de EU de Palestijnen financiert terwijl in de Palestijnse gebieden nauwelijks mensenrechten worden gerespecteerd door zowel Hamas als Fatach. Als Van Agt vindt dat Israël op zijn vingers moet worden getikt, waarom dan de Palestijnen niet? Ten tweede drijft de EU handel met heel wat regimes waar men nog nooit gehoord heeft van het woord 'mensenrechten'. De EU zou uitermate schijnheilig zijn wanneer ze Israël zou boycotten terwijl ze ondertussen gewoon handel drijft met regimes als Iran en Syrië. Als de EU de mensenrechten zo hoog in het vaandel heeft staan dan zou ze eerst eens de hand in eigen boezem moeten steken alvorens Israël aan de schandpaal te nagelen. Bovendien doen een aantal EU-landen mee met de oorlog in Afghanistan. Worden daar niet regelmatig onschuldige burgers gedood?

De EU is overigens nu al bijzonder kritisch naar Israël toe en steunt een batterij aan pro-Palestijnse organisaties zoals Betselem, Al Haq, Breaking the Silence, ICAHD, etc. De EU staat zeer kritisch tegenover Israëls beleid en heeft al maatregelen genomen om bijvoorbeeld producten uit de nederzettingen van de gunstige handelstarieven onder het associatieverdrag uit te sluiten. Het zou de EU sieren als zij wat evenwichtiger zou zijn en ook de Palestijnen wat kritischer zou bejegenen, in plaats van nog meer voorwaarden aan Israël te stellen.

Racisme: Apartheid en antisemitisme
Wat regelmatig in het boek voorkomt zijn de termen antisemitisme en apartheid. Van Agt vindt het vreselijk beschuldigd te worden van antisemitisme, maar beschuldigt op zijn beurt Israël (en dus de Israëliërs) wel van apartheid. Kennelijk mag alleen hij bepalen wie een racist is: hij is geen racist (antisemiet) en Israël is wel racistisch (apartheidsbeleid). Van Agt verwijt Israël een apartheidsbeleid te voeren door zogenaamd de Palestijnen etnisch te zuiveren. Dat is de omgekeerde wereld. Het zijn juist de Palestijnen die alle Joden weg willen hebben uit de Westbank (in Gaza is dat al gelukt). De Palestijnen pleiten dus voor etnische zuivering. En de heer Van Agt ondersteunt de Palestijnen hierin van harte. Hier staat tegenover dat in Israël de Arabieren staatsburgers zijn en gekozen kunnen worden in het parlement.

Stopzetten van investeringen in bedrijven die zaken doen met Joodse nederzettingen
In zijn boek pleit Van Agt ook voor een stopzetting van investeringen in bedrijven die zaken doen met Joodse nederzettingen. Zo noemt hij Caterpillars die met bulldozers betrokken is bij de sloop van Palestijnse huizen. Het idee van een economische boycot is niet nieuw. Ook Zuid-Afrika werd er door getroffen. Maar het oproepen van een boycot is wel in strijd met de mensenrechten.
Nu zou een boycot van Joodse nederzettingen de Palestijnse economie extra hard treffen. Veel Palestijnen hebben namelijk werk in de nederzettingen. Het werkt dus averechts. Daarnaast klopt de logica van Van Agt en andere voorstanders van een boycot ook niet. Ze klagen steen en been dat het slecht gaat met de Palestijnse economie en houden Israël hiervoor verantwoordelijk omdat Palestijnen niet meer (of slechts mondjesmaat) in Israël kunnen werken sinds de intifada. Toen de Palestijnen er wel konden werken werd Israël echter veroordeeld omdat het slavenarbeiders (de Palestijnen) in dienst had. Dus in elke situatie krijgt Israël de schuld. Zou er een boycot komen van producten uit Joodse nederzettingen en de Palestijnse economie daar mede onder lijdt, dan is Van Agt weer de eerst om de beschuldigende vinger naar Israël te wijzen.
Wie voorstander is van een twee staten-oplossing zou juist tegen een boycot moeten zijn. Voor de opbouw van een Palestijnse staat is het noodzakelijk dat er goede economische banden bestaan tussen Israël en de Palestijnse gebieden. Zonder economische en politieke samenwerking met de Joodse staat is een Palestijnse Staat gedoemd te mislukken.

Van Agts passie voor de Palestijnse zaak
In één van de laatste hoofdstukken gaat Van Agt in op de vraag waarom hij zich voor de Palestijnen inzet en niet bijvoorbeeld voor andere verdrukte volkeren. Hij stelt dat dit met zijn afkomst te maken heeft. Vanwege zijn geloof heeft hij belangstelling voor het Heilige Land. Hij beweert dat er meer onheil is dan ooit. Met die opmerking geeft hij al aan dat hij niet goed op de hoogte is van de geschiedenis van het Heilige Land. Er zijn talloze oorlogen geweest. Vooral ten tijde van de kruistochten was er veel leed en dat duurde een paar eeuwen lang. Daarnaast gaat Van Agt totaal niet in op het uiteindelijke doel van de Palestijnse leiders, namelijk de stichting van een dictatuur. Het is uitermate vreemd dat een oud-premier van een democratisch land zich inzet voor de vorming van een nieuwe dictatuur. Hij beweert wel dat de Palestijnen een democratisch land willen waarin Palestijnen en Joden gelijk zijn, maar Gaza laat al een heel ander beeld zien. Ook willen de Palestijnen dat alle Joden uit de Westbank en Oost-Jeruzalem verdwijnen. Over wat voor democratie heeft Van Agt het dan eigenlijk? Van Agt klaagt tevens dat hij als persoon wordt aangevallen en dat zo de boodschap niet meer overkomt. Dit is werkelijk de omgekeerde wereld. Bij het lezen van dit boek merk ik op dat juist Van Agt personen aanvalt. Eén van die personen die hij zwart maakt is oud-premier Sharon. Hij laat geen gelegenheid onbenut om uit te halen naar Sharon die hij als een groot monster ziet. En in het al eerder besproken hoofdstuk over de Israël lobby haalt hij ook naar talloze (Joodse) personen uit die in zijn ogen niet deugen. Meneer Van Agt, 'Waarom maakt u zich druk over een splinter in het oog van uw broeder, terwijl u niet eens merkt dat in uw eigen oog een balk zit?' (Mattheüs 7:3)"

Hasbara
Zijn inzet voor de Palestijnen wordt mede ingegeven door zijn standpunt dat de Israëlische pr-machine geolied is en de Palestijnen nauwelijks pr bedrijven. Aan die onevenwichtigheid wil hij iets doen. Ik ben van mening dat de Palestijnen wel degelijk een pr-machine hebben, maar dat die gebaseerd is op het veinzen van boosheid en machteloosheid jegens de Joden. Bekend is het Al Dura schandaal waarin Israël jarenlang ten onrechte beschuldigd werd van het doodschieten van een Palestijnse jongen. Nader onderzoek wees uit dat dit nimmer het geval geweest kon zijn en dat de jongen doodgeschoten was door Palestijnen. Een ander recent voorbeeld is de zaak met de vermeende handel in Palestijnse organen door het IDF. Ook dat is nimmer hard gemaakt. De Palestijnse pr is dus bijzonder succesvol, en heeft tot resultaat dat het Palestijnse narratief zoals ook van Agt dat verkondigt momenteel dominant is. De media laten vaak juist veel meer Palestijnen aan het woord en focussen op Palestijns leed terwijl Israëls kant met veel meer afstand wordt gebracht. Van Agt lijkt nog 30 jaar geleden te leven toen er vooral aandacht en begrip was voor Israëls kant.

Hier staat tegenover de Israëlische hasbara die de haat van de Palestijnen juist aan de kaak stelt en die met gedegen materiaal komt. Eigenlijk gaat Van Agt met zijn schreeuw om aandacht voor de Palestijnen op dezelfde wijze te werk als de Palestijnen zelf, namelijk het veinzen van boosheid en machteloosheid jegens Israël.

De Gaza oorlog 2008-2009
Over de Gaza oorlog heeft de website Israel Facts al veel helderheid gegeven. Het heeft geen zin om daarbij in herhaling te treden. Toch wil ik daar nog twee punten aan toevoegen. Van Agt vraagt zich af waarom de Gaza-oorlog heeft plaatsgevonden? Hij meent dat er sprake is van Israëlische opzet bij het beginnen van deze oorlog. Om die bewering uit de wereld te helpen kan de lezer zich afvragen waarom Israël geen oorlog begon tegen de Westbank. Het antwoord moge duidelijk zijn: vanuit de Westbank werden geen raketten geschoten. Momenteel is het relatief rustig op de Westbank en dit leidt meteen tot een verbetering van de economische situatie. Wanneer het in Gaza rustig blijft kan het ook weer beter gaan met dit gebied. Het is ook in Israëls belang wanneer het de Palestijnen goed gaat. Daarnaast gaat Van Agt in op het buitenproportionele geweld van Israël. Daar kunnen twee dingen over gezegd worden. Allereerst heeft Israël in het verleden meerdere malen hele kleine acties uitgevoerd. Deze aanvallen kregen ook kritiek van hem (zie zijn boek). Dus de omvang van het Israëlische geweld is niet bepalend voor de kritiek. Van Agt wil gewoon helemaal NIET dat Israël iets terug doet tegen de raketbeschietingen. Hij wil dat Hamas gewoon ongestoord haar raketten kan afvuren. Hij denkt dat als Israël helemaal niets meer doet, alle gebieden teruggeeft en het liefst ophoudt te bestaan, de lieve vrede morgen uitbreekt. Ten tweede horen we de heer Van Agt nooit klagen over de overmacht van de westerse troepen in Afghanistan die tegen de slecht bewapende Taliban vechten. Moeten we soms een scheidsrechter laten optreden die van tevoren bepaalt dat iedereen evenveel wapens heeft? We kunnen dan gevoeglijk aannemen dat er eindeloos door gestreden zal worden en er veel meer onschuldige doden vallen. Natuurlijk wil Israël een overmacht hebben. Het wil immers niet eindeloos oorlog voeren. Stel je voor dat Israël met dezelfde slecht gerichte raketten van Hamas zou schieten, er zouden veel meer doden vallen. Met de high-tech wapens van Israël wordt het aantal slachtoffers tot een minimum beperkt. Jane's defence heeft aangegeven dat in deze oorlog het hoogste aantal precisie wapens ooit werd gebruikt. Geen enkel ander land had dit eerder op deze wijze gedaan.

Een binationale staat
Van Agt gelooft dat een binationale staat de enige oplossing is. Hij denkt dat daarin alle burgers gelijke rechten kunnen hebben. Maar hoe die staat er verder uit moet komen te zien, schrijft Van Agt niet. Hij noemt slechts namen van Arendt, Buber, Saïd, Burg, etc. die ook voorstander van zijn van een binationale staat. Zoals ik al eerder in deze recensie opmerkte getuigen de acties van de Palestijnen, namelijk geen Joden in Gaza, Westbank en Oost-Jeruzalem, er totaal niet van dat ze ooit met Joden in één land willen wonen. Dit werd overigens al eerder door de Britten onderzocht in de jaren 1920 door Shuckburgh/Peel. Zij kwamen tot de conclusie dat dit onmogelijk is vanwege de intolerantie van de Arabieren t.o.v. de Joden. Van Agt steunt de Palestijnen in hun streven om alle Joden uit zogenaamd Palestijns gebied te verwijderen. Hij spreekt zichzelf dus tegen. Bovendien is de wereld nog dermate antisemitisch dat het helemaal niet uitgesloten is dat er geen Jodenvervolgingen meer zullen plaatsvinden in de (nabije) toekomst. De Joden hebben dus gewoon een eigen staat nodig om vrij te kunnen leven. Overigens zijn er ook islamitische staten, dus waarom zou er niet één kleine Joodse staat mogen zijn?

Conclusie

Het enige positieve wat ik van het boek kan zeggen is dat het helder geschreven is, hoewel de thematische aanpak weer niet zo verhelderend werkt. Het ware beter geweest wanneer er meer chronologie was aangebracht.

Inhoudelijk gezien is het boek natuurlijk een regelrechte ramp. Ik geloof totaal niet dat Van Agt werkelijk begaan is met het lot van de Palestijnen. Er zijn andere manieren denkbaar om de Palestijnen te steunen zonder daarbij Israël in een kwaad daglicht te plaatsen. Van een democraat en jurist als Van Agt mag je toch verwachten dat hij meer in zijn mars heeft dan alleen het verkondigen van haat tegen Israël (of toch niet?). Ik zie ook totaal geen meerwaarde van het boek. Alle bekende anti-Israëlische retoriek is door hem opnieuw uit de kast getrokken en alleen in een iets andere vorm gegoten. Ongetwijfeld zal het boek aardig wat publiciteit opleveren en er zullen ook wel redelijk veel exemplaren van verkocht worden. Maar dat heeft meer met de naamsbekendheid van Van Agt te maken en de gelikte publiciteitscampagne die rondom het uitgeven van het boek is gemaakt, dan met de inhoud.


Meer boeken in mijn special: Recensies boeken Israël/Midden-Oosten (deel II). Meer over Dries van Agt is te lezen in mijn special Website Dries Van Agt.nl: verdraaide feiten over Israël.

Boekrecensie: Gaza - Lucas Catherine & Charles Ducal

Gaza (Geschiedenis van de Palestijnse tragedie) van Lucas Catherine (foto) & Charles Ducal uit 2009. Het boek behandelt de Palestijnse tragedie die volgens de schrijvers de schuld is van de Zionisten die zij als kolonisten beschouwen. Het boek is geschreven naar aanleiding van de Gaza-oorlog (2008-2009) en gaat in op de vraag hoe het zover het kunnen komen. Het boek is duidelijk anti-Israël en geeft een zeer eenzijdig beeld van het conflict.

Gegevenstitel: Gaza - Geschiedenis van de Palestijnse tragedie

auteurs: Lucas Catherine & Charles Ducal

jaar: 2009

uitgeverij: EPO

ISBN: 978-90-6445-133-1

Over de auteurs Lucas Catharine en Charles Ducal

Lucas Catherine is een bekende Israël-hater. Hij heeft al heel wat boeken op zijn naam staan waarbij Israël door het slijk wordt gehaald. Bij zijn uitgeverij EPO verschenen van hem o.a. Van Morendoders tot botsende beschaving (2007), Islam voor ongelovigen (1997) en Palestina. De laatste kolonie? (2002)

Charles Ducal is dichter. Hij schreef o.a. de dichtbundel In inkt gewassen.

Inhoud boek 'Gaza'

Gaza oorlog 2008-2009
Het boek 'Gaza' bestaat uit drie gedeelten. In het eerste gedeelte komt de Gaza-oorlog 2008-2009 aan de orde. Hierin vergelijkt hij de Israëlische bombardementen met Dresden en Guernica. Catherine verdedigt het Palestijnse gewapende verzet tegen Israël omdat er volgens hem geen ander middel overbleef. Op de VN kunnen de Palestijnen niet rekenen omdat Israël alle resoluties naast zich neerlegt. Het ging om vliegtuigkapingen, bomaanslagen, intifada's, zelfmoordaanslagen (waar ze volgens Catherine vanaf gestapt zijn omdat veel Palestijnen dit immoreel vonden) en uiteindelijk Kassamraketten. Gaza is volgens de auteur een openluchtgevangenis waar weliswaar geen Israëlische soldaten zijn, maar waarbij Israël wel het luchtruim, de grenzen en de territoriale wateren controleert. Ook is de elektriciteitsvoorziening, de voedselbevoorrading en de watertoevoer in Israëlische handen. Israël verdient veel aan de bezetting: toelevering brandstof, export van groente en fruit, en landbouw in Gaza gaat via het het Israëlische bedrijf Agrexco.

De Gaza-oorlog kwam niet omdat Hamas het bestond schond volgens Lucas Catherine, maar omdat Israël nimmer het bestand naleefde. Hij schrijft over blinde Israëlische terreur tegen de Palestijnse bevolking waarbij massamoorden zouden zijn gepleegd. Dit zou geheel in stijl zijn met de eerder terreurdaden die Israël pleegde (Deir Yassin, Kfar Qassim, Sabra en Shatila, etc.). Israël zou ziekenhuizen, scholen, moskeeën en VN-gebouwen gebombardeerd hebben. Er zouden fosforbommen zijn ingezet.

Verder steunt Lucas Catherine Hamas omdat het vredesproces niets voorstelt en Fatach corrupt is. Ook ziet hij niets in een twee-staten oplossing. Hij pleit voor een democratisch Palestina met gelijke rechten voor iedereen.

gedichten
Het tweede deel van het boek bestaat uit gedichten van Charles Ducal. Het zijn anti-Israëlische gedichten. Een voorbeeld:



LAAT ONS PRATEN
Eerst zullen wij u in het zand begraven,
het hoofd vrij zodat het kan spreken
over wederzijds begrip, over vrede,

eerst zullen wij uw akker tot de onze maken,
soldaten plaatsen tussen mijn en dijn,
de camera op ons standpunt plaatsen,

eerste zullen wij al onze doden tellen
van de afgelopen tweeduizend jaar,
u daarmee om de oren slaan

en dan het spuug van onze handen vegen
en besluiten: het is duidelijk,
u wil geen vrede

Geschiedenis van het Palestijns-Israëlisch conflict
Het derde deel van het boek beschrijft de 'geschiedenis' van het Palestijns-Israëlisch conflict. In het kort komt het hier op neer: de Joden zijn kolonisten en horen niet in Palestina thuis. Dat de Palestijnen nimmer een eigen land hebben gehad en dat dus ook niet formeel gesproken kan worden van een bezetting, is niet iets wat voorkomt in het boek. De historische band die de Joden met Palestina hebben wordt onder de tafel geveegd. Alles wordt ontkend: de Arabische landen vielen de Joden in 1948 niet massaal aan; de zionisten deden de woestijn niet bloeien, etc. Israël krijgt de schuld van al die oorlogen in het Midden-Oosten. Er valt geen kwaad woord over de Arabische landen en de Palestijnen.

Mening Etsel over 'Gaza'

Anti-Israëlische retoriek
Het boek 'Gaza' (een geschiedenis van de Palestijnse tragedie) is een boek met bekende anti-Israëlische retoriek. Het lijkt wel of schrijvers zoals Lucas Catherine hiermee in herhaling vallen van andere Israël-haters. In plaats van het zoeken naar een redelijke oplossing zonder geweld is er slechts één zondebok: de Joden.

Dresden
Laat ik mij concentreren op het eerste deel van het boek: de Gaza-oorlog 2008-2009. Het begint natuurlijk al met de vergelijking tussen Gaza en Dresden/Guernica. Dit is totaal niet aan de orde. In Dresden werden ruim 25.000 burgers opzettelijk gedood. In Gaza voerde Israël precisie bombardementen uit. Doel van de Israëlische militaire operatie was het uitschakelen van de gevechtskracht van Hamas. Het doden van burgers heeft in dit geval geen strategische waarde en zou Israël alleen maar in een negatief daglicht hebben geplaatst. Daarom is getracht om zoveel mogelijk burgerslachtoffers te voorkomen. Tevens bleek na de oorlog dat de slagkracht van Hamas inderdaad goed was aangepakt. Hamas heeft na de oorlog nog maar weinig laten zien, hoewel de terreurorganisatie weer druk bezig is met het smokkelen van wapens.

Geweldloos verzet niets opgeleverd
Catherine verdedigt het Palestijnse geweld omdat geweldloos verzet niets heeft opgeleverd. In de praktijk hebben de Palestijnen altijd geweld gebruikt. Dit begon al vóór de stichting van de Joodse Staat. Hoewel de VN aan de Palestijnen een staat aanbod (die overigens groter had kunnen zijn als Trans-Jordanië niet was gevormd), hebben zij dit niet met beide handen aangepakt. In plaats daarvan konden de Palestijnse leiders en de Arabische landen niet hebben dat de Joden ook een eigen staat kregen. Waarom zouden de Palestijnen zelf wel recht hebben op een staat en de Joden niet? Omdat de meeste Joden oorspronkelijk niet in Palestina woonden en uit andere landen kwamen? En de Arabieren dan? Hebben die altijd in Palestina gewoond? Waren er geen vreemde overheersers in Palestina nadat de Joden in het jaar 70 grotendeels door de Romeinen waren verdreven? De Palestijnse bevolking bestaat uit een mengelmoes van allerlei verschillende volkeren. Het is onjuist te veronderstellen dat Palestijnen er al eeuwen woonden; bovendien hebben er ook altijd wel Joden in Palestina gewoond.
Catherine gelooft niet in een twee-staten oplossing. Hij zegt dat de Palestijnen één staat willen waar alle bewoners gelijk zijn. Maar willen de Palestijnen dat wel? Pleiten ze dan niet voor de ontruiming van Joodse nederzettingen in de Westbank alvorens ze willen praten over vrede? En hebben de Joden niet altijd een ondergeschikte positie gehad in de islamitische landen? Waarom zou Palestina dan opeens anders worden en zouden er wel gelijke rechten zijn voor iedereen? Bovendien steunt Lucas Catherine de Hamas die voor de invoering is van het islamitisch recht. Wat voor soort democratie kent Gaza? Hamas is daar toch gewoon alleenheerser? Fatach is er in 2007 met geweld verjaagd en pas (in augustus 2009) heeft Hamas nog met geweld Al Qaida leden geëxecuteerd. Hoezo eerbiediging van de mensenrechten? Hoezo gelijkheid voor alle mensen? En dan beschuldigt Catherine Israël er nog van een racistische staat te zijn die er alleen is voor Joden. Ja, een Joodse staat waar meer dan een miljoen Arabieren mogen wonen. En wat is daarop tegen? Er zijn toch ook islamitische staten waar nauwelijks anders gelovigen mogen wonen? Mogen de islamieten dan wel eigen landen hebben en Joden niet één klein landje? Er is nu eenmaal een Joodse staat nodig die bescherming kan bieden tegen het antisemitisme. Bovendien is het het enige land dat God geschonken heeft aan een volk. Alle andere landen zijn door volkeren zelf veroverd. Zelfs in de Koran wordt erkend dat Israël het thuisland is van de Joden!

De verdediging van Israël kost geld
De auteur beweert dat Israël aan de bezetting verdient. Ik denk dat de vijandigheden die de Palestijnen tegen Israël uitvoeren juist veel geld kosten. Israël moet zichzelf verdedigen. Hoeveel geld kost dat de Israëlische belastingbetaler wel allemaal niet?

Eenzijdig anti-Israëlisch boek
Nee, Lucas Catherine heeft een uitermate eenzijdig anti-Israëlisch boek geschreven. Zijn voornaamste drijfveer is zijn afkeer tegen Joden en niet zo zeer sympathie voor de Palestijnen. Zou hij sympathie gehad hebben voor het Palestijnse volk dan zou hij zich tegen het Palestijnse geweld hebben verzet. Het is juist dit geweld dat de Palestijnen de das om doet. Zij beschadigen daar niet alleen de Israëliërs mee maar ook henzelf. Zonder geweld zouden de Palestijnen veel betere levensomstandigheden hebben. Zij zouden dan leren samen te werken met de Israëliërs. En als ze vrede willen dan is samenwerking onontbeerlijk. Dus waarom niet kiezen voor de dialoog? Goed, daarmee krijg je de staat Israël niet van de kaart en krijg je niet alles. Maar zouden de Palestijnen zich echt gelukkig voelen als ze het Joodse volk zouden verdrijven? Zijn de Europeanen er gelukkiger op geworden na 2000 jaar antisemitisme? Waren de Europeanen gelukkiger naar de Holocaust? Wat voor zin heeft het om Joden steeds te verdrijven? Wie heeft hier baat bij?

"En Ik zal zegenen die jou zegenen en vervloeken die jouw vervloeken."
Palestijnen kunnen pas echt in vrede leven als ze inzien dat ze geen Joden uit Israël kunnen verjagen. De Bijbel zegt het heel treffend: "En Ik zal zegenen die jou zegenen en vervloeken die jouw vervloeken." De Palestijnen zullen gezegend zijn met het zegenen van het Joodse volk!

Meer boeken in mijn special: Recensies boeken Israël/Midden-Oosten (deel II).

Boekrecensie: Israel een echo van eeuwigheid - A. J. Heschel



'Israel, een echo van eeuwigheid' is een boek van Abraham Joshua Heschel uit 1995 (oorspronkelijk 1967). Dit boek is geschreven nadat Israël in 1967 veel gebied veroverde. Heschel schrijft over de betekenis van Israël voor het Joodse volk en in het bijzonder de plek die Jeruzalem inneemt binnen het Jodendom. Israël is het voormalig, huidig en toekomstig thuis van de Joden. Het bestaan van Israël heeft een enorme historische en religieuze betekenis voor de hele wereld.



Gegevenstitel: Israel een echo van eeuwigheid

auteur: Abraham Joshua Heschel

jaar: 1995

uitgeverij: Gooi & Sticht

ISBN: 90-304-0803-0

Over de auteur Abraham Joshua Heschel

Abraham Joshua Heschel (1907-1972) komt uit een rabbijnen geslacht (Dov Baer van Mezhirich, Levi Isaac van Berdichev). Hij is geboren in Polen en stierf in de VS. Hij was getalenteerd in alles wat met Jodendom te maken heeft, van Talmoed tot Kabbala. Zijn bekendste boek dat in Nederland is uitgebracht heet 'God zoekt de mens' (een Joodse filosofie)

Inhoud van 'Israël, een echo van eeuwigheid'

Abraham Joshua Heschel beschrijft de orthodoxe Joodse visie over de betekenis van Israël binnen het Jodendom en voor de rest van de wereld. Het boek is geschreven in 1967 toen Israël veel gebied veroverde. Heschel ziet in de geschiedenis van Israël een persoonlijke uitdaging, een persoonlijk religieus vraagstuk. Wij zijn Gods inzet in de geschiedenis van de mensheid. De vertegenwoordiging van Israël is de afwijzing van de wanhoop. Met Israël kunnen we vertrouwen in de God van de geschiedenis.

In zes hoofdstukken gaat Heschel uitgebreid in op de betekenis van Israël voor de Joden zelf en voor de rest van de wereld. Hij begint met Jeruzalem dat synoniem staat voor Israël. Deze heilige Joodse stad kwam in 1967 geheel in Joodse handen terecht. Heschel beschrijft aan de hand van Bijbelteksten welke plaats Jeruzalem inneemt binnen het Jodendom. Het leven van Jeruzalem hangt af van de aanwezigheid van Israël. Zonder Israël is zij weduwe, met Israël is zij bruid. In het tweede hoofdstuk bevestigt Heschel de band van de Joden met het land op grond van de Bijbel. Het prijsgeven van het land zou een aanfluiting zijn van alle verlangens, gebeden en overtuigingen van de Joden. Het prijsgeven van het land zou neerkomen op het verwerpen van de Bijbel. Het volgende hoofdstuk gaat over hoop en wanhoop. De hoop van Israël is zijn kracht. Het Joodse volk werd niet meegesleurd door wanhoop, omdat het Joodse geloof niet alleen maar een geloof is in een opperwezen dat God genoemd wordt. Het Joodse geloof is vertrouwen in Hem die de mens nodig heeft, die verbonden is met ons alleen die zijn belofte gedenken en op haar vervulling wachten. In hoofdstuk vier behandelt Heschel Israël en de zin van de geschiedenis. De zin van de geschiedenis is de belofte aangaande de toekomst. Zonder belofte is er geen zinvolle geschiedenis. De Bijbel schenkt deze belofte. De Bijbel, zijn geschiedenis en wetten, werd nimmer opgelost in zinnebeeldige voorstellingen (zoals het christendom de Bijbel benadert), en het werd nimmer verlaagd tot vale schaduwen van hemelse denkbeelden. De Joodse traditie legt de nadruk op de voorrang van de historische en directe betekenis van het woord. De Bijbel dient in zijn letterlijke betekenis te worden opgevat. In het vijfde hoofdstuk kijkt Heschel naar de betekenis van de verlossing binnen het Jodendom, christendom en de islam. Het Jodendom hoopt op universele verlossing, op een herschepping van het zijnde. Toch is het alsof de vervulling stap voor stap zal komen. Israël wacht op God. Zoals het zeker is van de werkelijkheid van het beloofde land, zo is Israël zeker van de komst van 'de beloofde dag'. Het christendom ziet een herstel van het koningschap voor Israël. Maar alleen God weet wanneer dit gebeurt (Handelingen 1,6-7). Ook binnen de islam wordt erkend dat de Joden recht hebben op het land Israël (soera X,94). De botsing die met de joden volgde, was te wijten aan de extremistische aard van het Arabische nationalisme, een toestand die nog altijd voortduurt. Het laatste hoofdstuk handelt over een rendez met de geschiedenis. Het Joodse volk had tussen half mei en half juni 1967 'een rendez-vous met de geschiedenis' Er waren dagen van angst en verwondering. Zou Auschwitz opnieuw beleefd worden? Nee, het werd een grootste overwinning. Religieuze Joden zagen in de overwinning de hand van God. Ten slotte gaat Heschel in op de betekenis van Israël. Deze moet gezien worden overeenkomstig het visioen van de profeten: de verlossing van alle mensen. Het is de godsdienstige plicht van de Jood deel te nemen aan het proces van voortgaande verlossing, erop toe te zien dat gerechtigheid het wint van macht, dat besef van God in het menselijk inzicht doordringt. De weg van Israël is een weg die stijgt naar de top van de berg.

Mening Etsel over 'Israel een echo van eeuwigheid'

Het boek ademt de sfeer uit van de Joods (nationalistische) orthodoxe religieuze visie op het land Israël. Dat komt vooral naar voren in het tweede hoofdstuk waarbij ingegaan wordt op de overeenkomst met het land. Wanneer de Joden afstand zouden doen van het land Israël wordt in feite de Bijbel verworpen. Zelfs de anti-Zionistische bewegingen als Neturei Karta en de Satmar blijven Israël zien als de plek voor de Joden. Deze laatsten zijn echter van mening dat de Joden daar pas weer recht op hebben als de Messias komt. Heschel deelt deze mening niet. De liefde voor het land kwam altijd in de gebeden voor, ook toen veel Joden in de Diaspora woonden. De liefde komt voort uit een verplichting. Er is een verbond, een overeenkomst van het volk met het land. De belofte kon niet worden verzaakt. Toen de Joden in de Diaspora leefden, werd de belofte een gebed; het gebed een droom; de droom een hartstocht, een plicht, een toewijding. Drieduizend jaren van trouw kunnen niet uitgewist worden. Het prijsgeven van het land zou neerkomen op het verwerpen van de Bijbel.

De herbouw van Zion begon op de dag van zijn verwoesting. De Joden hebben altijd 'neen' gezegd tegen de veroveraars van Palestina. Nooit nam het Joodse volk afstand van zijn recht op Israël. In de lange tussentijd tussen de verwoesting door de Romeinen in het jaar 70 en de geboorte van de moderne staat Israël in 1948, werd Palestina nooit een nationaal tehuis voor enig ander volk. Er is nimmer een onafhankelijke staat geweest. Het werd in dertien eeuwen niet minder dan veertien keer veroverd en altijd als bezet gebied behandeld om van buiten af bestuurd te worden. Elke verovering liet soldaten, slaven en hun nakomelingen na, die geen gemeenschappelijke etnische of culturele achtergrond hadden, en die gedurende de Arabische onderwerping gedwongen werden het islamitische geloof te omhelzen of omgebracht te worden. In alle gevallen werd troosteloosheid nagelaten. In de negentiende eeuw bestond Palestina uit een mengelmoes van volkeren. Geen enkel van hen beschouwde Palestina als haar eigen landen m.u.v. de Joden. Israël is de bakermat van het Jodendom, niet van de islam. De grote Arabische bijdragen kwamen uit Mekka, Cairo, Damascus, Bagdad, niet uit Jeruzalem.

Ook gaat Heschel in dit hoofdstuk in om de Joodse bewoning van Palestina gedurende de Diaspora. Altijd zijn er wel groepen Joden gebleven in het land, vooral in Galilea en Jeruzalem. Boze tongen die dus beweren dat er tweeduizend jaar lang geen Joden in Palestina woonden hebben het dus mis. Bovendien was de terugkeer naar Zion niet iets dat pas in de negentiende eeuw plaatsvond. Vele malen keerden kleine groepen Joden (vaak religieuzen) terug naar Israël. Zij waren de voorlopers van het politieke Zionisme uit de negentiende eeuw.

Heschel heeft een pracht boek geschreven waarin hij op heldere manier uitlegt wat Israël eigenlijk betekent voor de Joden en de rest van de wereld. De wereld zou veel meer de Bijbel als leidraad moeten gebruiken om het conflict tussen Joden en Palestijnen op te lossen. De Bijbel geeft de rechtvaardige oplossing: het land Israël is van de Joden. En wie Israël zegent zal gezegend worden en wie Israël vervloekt zal vervloekt worden.

Heschel geeft ook nog een heel duidelijk uitleg over de zinnebeeldige verklaring van de Bijbel door christenen. Zij hebben de neiging de betekenis van de Bijbel te vergeestelijken en zijn duidelijk historische bedoeling zoveel mogelijk weg te werken. Zij ontberen zo inzicht of invoelingsvermogen in wat het Heilige land voor het Joodse volk betekent. Dit komt vooral sterk naar voren in de Brief aan de Hebreeën. Op deze wijze wordt niet meer gekeken naar de letterlijke betekenis, maar naar de geestelijke zin. Christenen zien de Joodse c.q. Hebreeuwse Bijbel als de voorafschaduwing van de gebeurtenissen in het Nieuwe Testament. Zo probeert men overal in de Hebreeuwse Bijbel aanduidingen te vinden van het leven van Jezus. De zinnebeeldige methode van exegese is een onwetenschappelijke en willekeurige methode en verlaagt de Bijbel tot duistere raadsels. Christenen hebben zo weinig weet van de werkelijke historische betekenis van Israël. Dit verklaart ook waarom het christelijke westen steeds meer anti-Israël wordt. Het christendom begrijpt te weinig van de Hebreeuwse Bijbel en daarmee de unieke positie van Israël.

Voor iedereen die de geschiedenis van Israël wil begrijpen is dit boek van Heschel een must.

Meer boeken in mijn special:Recensies boeken Israël/Midden-Oosten (deel II).

Boekrecensie: Moord in de kibboets - Batya Gur





Moord in de kibboets is een spannende Israëlische klassieke detective (whodunit) van Batya Gur uit 1998 (reza bakiboets, oorspronkelijk 1996). Het speelt zich af in de gesloten gemeenschap van een kibboets, de perfecte plaats voor een whodunit. Osnat Harel, een jonge vrouw die in de kibboets woont, wordt vergiftigd en sterft. Onbegrijpelijk dat zoiets in de kibboets kon gebeuren waar het sociale leven zeer hecht is. Aan inspecteur Michaël Ochayon uit te zoeken wie de dader is.



Gegevenstitel: Moord in de kibboets (reza bakiboets)

auteur: Batya Gur

jaar: 1998

uitgever: Arena

ISBN: 90-5831-205-4

Over de auteur Batya Gur

Batya Gur (1947-2005) woonde in Jeruzalem. Zij werkte daar voor het dagblad Haaretz, als literatuurcriticus. Tevens doceerde zij bijna twintig jaar literatuur aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem

Inhoud 'Moord in de kibboets'

Na een wat moeilijk te lezen maar wel belangrijk begin van het boek over relaties tussen bepaalde personen binnen de kibboets, wordt het boek pas echt interessant nadat Osnat Harel, een jonge vrouw die in de kibboets woonde, komt te overlijden. Aanvankelijk denkt men dat het om een longontsteking gaat, maar pathologisch onderzoek wijst uit dat het om een vergiftiging gaat. De Nationale Eenheid voor Onderzoek Ernstige Misdrijven NEOEM sluit niets uit, zelfs zelfmoord niet. Maar langzaam wordt duidelijk dat er toch sprake moet zijn van een moord. Hoe kon dit gebeuren in een kibboets waar geen geheimen bestaan? Inspecteur Michaël Ochayon leidt het onderzoek en moet trachten de gesloten kibboetsgemeenschap te doorgronden. Hij ontdekt al snel dat er frictie bestaat tussen de oude en jonge leden van de kibboets. Op voortreffelijke wijze beschrijft Batya Gur zo de socialistische kibboets samenleving die in de loop der jaren niet de druk kon weerstaan van de kapitalistische samenleving die Israël werd waar individualisme een prominente rol speelt.

Een stukje tekst
'Dat is wat me zo wanhopig maakt,' bekende Michaël. 'Ik heb haar hele leven uitgeplozen. Ik heb al haar brieven doorgenomen, alle papieren en ik heb ook bij Aharon Meroz gezocht, met zijn toestemming. Maar niets, helemaal niets. Het meest opwindende dat ik in Osnats kamer vond, was het nieuwsbulletin van de kibboets en ik heb werkelijk alle bulletins van het afgelopen jaar doorgenomen, vanuit de gedachte dat ik daar misschien iets uit zou leren, maar het is nogal ontmoedigend want ze geven hier elke week een bulletin uit.'
Hij spreidde zijn handen in een machteloos gebaar uit en sloeg ermee op zijn knieën. 'Elke pauze die ik had heb ik erin gebladerd, bovendien zou Sarit ze systematisch doorlezen. Ik dacht, ik had een gevoel, dat ik daar iets zou vinden dat niemand verborgen heeft gehouden, maar waarvan niemand dacht dat het iets betekende. Het enige wat uit het doorzoeken van haar kamer naar boven is gekomen, was een versterking van Meroz' bewering dat ze helemaal opging in publieke aangelegenheden, in ideologie.'





Mening Etsel over 'Moord in een kibboets'

Kenmerken van een whodunit
Batya Gur heeft een echte whodunit geschreven. Al redelijk snel in het begin vindt de moord plaats en pas op het einde van het boek wordt de dader ontmaskerd. Via gesprekken, observatie en controle van de alibi's weet inspecteur Ochayon het raadsel van de moord te ontrafelen. Het plot is eenvoudig gehouden en het decor, een kibboets, is natuurlijk een perfecte locatie voor een whodunit waarbij makkelijk enkele verdachten in het vizier kunnen worden gehouden.

Het decor: de kibboets
Het begin van het boek is een beetje lastig door heen te komen vanwege de complexe relaties van de hoofdpersonen. In een kibboets zijn de relaties natuurlijk toch al anders dan bij families in de 'gewone' maatschappij. Vooral deze kibboets is een matriarchale samenleving. Kinderen groeien gemeenschappelijk op om vrouwen zo de gelegenheid te geven te werken. Mannen en vrouwen zijn hier meer gelijk dan in de 'gewone' samenleving. Iedereen is gelijk en de inwoners hebben nauwelijks eigen bezit. Ze hebben zelf voor dit systeem gekozen. Ook zijn er geen geheimen. Iedereen weet alles van elkaar. Vanuit de wasserij verspreiden zich alle nieuwtjes en weet binnen de kortste keren iedereen alles van elkaar. Er is tot nu toe nog maar twee keer eerder een moord gepleegd in een kibboets en dan meestal nog onder wat vreemde omstandigheden. Deze moord is echter uniek en de dader blijft lange tijd een groot geheim.

Personages
De personages zijn goed uitgewerkt. We leren steeds meer van iedereen (zowel van de verdachten, het slachtoffer en de speurders) te weten hoe verder het raadsel ontrafeld wordt. Zo werkt Gur langzaam naar de ontknoping toe.Meer boeken in mijn special:Recensies boeken Israël/Midden-Oosten (deel II).Meer over de kibboets is te lezen in mijn specialMijn verblijf in een kibboets.

Boekrecensie: Meeluisteren met Israel - Wiesje de Lange





Meeluisteren met Israel is het prachtige boek van Wiesje de Lange uit 2004. Het gaat over de unieke positie van Israël in de wereld. Israël dient te luisteren naar G'd en de heidense volkeren dienen met Israël mee te luisteren. Maar vaak doen ze dit niet en bestrijden ze het Joodse volk op alle mogelijke manieren. Deze strijd is niet alleen tegen Joden maar ook tegen G'd gericht. Wie echter G'd wil dienen zal moeten meeluisteren met het Joodse volk.



Gegevenstitel: Meeluisteren met Israel

auteur: Wiesje de Lange

jaar: 2004

uitgever: Kok Kampen

ISBN: 90-435-0988-4

Over de auteur Wiesje de lange

Wiesje de Lange is auteur van verschillende boeken die over Israël, Jodendom en de Tweede Wereldoorlog gaan. 'Meeluisteren met Israel' is het tweede boek van een trilogie 'Joodse gids in het oude Israël-landschap'

Inhoud 'Meeluisteren met Israel'

'Meeluisteren met Israel' is een boek met meeslepende essays over de positie van Israël onder de volkeren. Israël speelt een belangrijke rol in de wereld omdat het Uitverkoren volk is die als opdracht heeft het geloof in Eén G'd te verspreiden. Daarvoor moet Israël naar G'd luisteren: Shema Jisraeel (Hoor, o Israël). Is Israël erin geslaagd de boodschap te verkondigen? In zekere zin wel, daar de Tenach in de meeste talen is vertaald. Toch hebben christenen en moslims een eigen versie gevormd van het monotheïsme. Christenen en moslims zagen zichzelf als uitverkoren. Ze gingen daardoor Joden als vijanden zien en hen vervolgen en martelen. In plaats van meeluisteren vochten ze tegen het Joodse volk en daarmee tegen HaShem. Met dit boek probeert de schrijfster de lezers (veelal christenen) weer mee te laten luisteren met Israël. In dertien hoofdstukken komen tal van zaken aan de orde, zoals: Kabbala, de waarschuwing van Jeremia, Israël die de Eeuwige dient, de islam die weinig gemeen heeft met het Jodendom, de tempel in Jeruzalem, de unieke verhouding tussen Israël en de volkeren, hoe met het kwaad om te gaan, over G'ddelijke genezing, etc.

Mening Etsel over 'Meeluisteren met Israel'

Met veel kennis van zaken heeft Wiesje de Lange een aantal essays geschreven welke afgeronde verhalen zijn maar toch ook als één geheel gelezen kunnen worden. De Lange draagt het typisch nationaal-religieuze orthodoxe Joodse standpunt uit. De nationaal-religieuze Joden zien heel het land Israël als Joods bezit conform de Bijbelse belofte. Voor hen zijn vredesverdragen zoals de Oslo-Akkoorden niet veel waard. Israël kan slechts vrede bereiken door naar haShem te blijven luisteren en niet door te luisteren naar de leugens van de volkeren die Israël historisch probeerden te benadelen. Met Bijbelse waarheden kan Israël niet bevochten worden.

Hoewel haar boek voornamelijk door Christenen (van Israël) wordt gelezen die goede banden onderhouden met de nationaal-religieuze Joden, benadert zij het christendom ook kritisch. De strijd die het christendom eeuwenlang met de Joden heeft gestreden wordt in het boek niet achterwege gelaten, hoewel de nadruk ligt op de islam. Dat laatste is niet zo verwonderlijk natuurlijk, omdat het Joodse volk momenteel meer in de clinch ligt met de Arabieren c.q. moslims dan met christenen.

Toch vraag ik mij af in hoeverre de christelijke lezers Wiesje de Lange kunnen volgen en met haar kunnen meeluisteren. Persoonlijk heb ik daar geen zicht op. Wiesje zal ongetwijfeld veel contacten onderhouden met haar christelijke lezers en dat veel beter kunnen beoordelen. Natuurlijk zien deze christenen het Joodse volk als uitverkoren, maar in hoeverre accepteren deze christenen bijvoorbeeld de Kabbala? En begrijpen ze Wiesje dat als ze het heeft over de komst Masjiach daarmee niet de wederkomst van Jezus bedoelt?

Mijn persoonlijke mening over de positie van Israël onder de volkeren komt overeen met die van Wiesje de Lange. In mijn eigen woorden wil ik daar nog het volgende aan toevoegen. Net zoals de Joden door de geschiedenis heen een test voor de wereld zijn geweest, vormt nu Israël die test. De kern van het antisemitisme is jaloezie ten aanzien van de prestaties van het Joodse volk. Tegenwoordig is dat jaloezie ten aanzien van Israël. Antisemieten kunnen het niet uitstaan dat Israël op allerlei terrein succesvol is. Israël wordt gehaat vanwege haar deugden en niet vanwege haar gebreken. Israël is een leider in de religieuze c.q. menselijke beschaving, technologische vooruitgang en wetenschappelijke vooruitgang. De test is of de wereld dit kan accepteren. Kiest de wereld samen met Israël voor G'ddelijke Bijbelse leer (de Tora), leven en rijkdom? Of wordt het barbarisme, de dood en jaloezie van de antisemieten?